Description: Belangrijke informatie over deze uitgave van Fedora

## Uitgave Informatie

### Fedora 10

### Fedora Documentation Project

Copyright © 2007, 2008 Red Hat, Inc. en anderen

Copyright © 2007, 2008 by Red Hat, Inc. en anderen. Dit materiaal mag alleen verspreid worden volgens de voorwaarden en condities vermeld in deOpen Publication License, v1.0, beschikbaar op http://www.opencontent.org/openpub/.

FEDORA, FEDORA PROJECT, en de Fedora Logo zijn handelsmerken van Red Hat, Inc., zijn geregistreerd of wachten op registratie in de U.S. en andere landen, en worden hier gebruikt onder licentie naar het Fedora Project.

Red Hat en de Red Hat "Shadow Man" logo zijn geregistreerde handelsmerken van Red Hat, Inc. in de Verenigde Staten en andere landen.

Alle andere handelsmerken en copyrights waar naar verwezen wordt zijn de eigendom van hun respectiefelijke eigenaars.

Documentatie, zoals de software zelf, kan onderdeel zijn van export controle. Lees over Fedora Preoject export controles op http://fedoraproject.org/wiki/Legal/Export.

Samenvatting

Belangrijke informatie over deze uitgave van Fedora

## 1. Welkom bij Fedora 10

### 1.1. Welkom bij Fedora

Fedora is een op Linux gebaseerd operating systeem dat het nieuwste op gebied van vrije en open software onder de aandacht brengt. Fedora is altijd vrij voor iedereen te gebruiken, te veranderen en te verspreiden. Het wordt gemaakt door mensen over de gehele wereld die samenwerken in een gemeenschap: het Fedora Project. Het Fedora Project is open en iedereen is welkom om mee te doen. Het Fedora Project loopt vooraan voor jou, een leider in de vooruitgang van vrije, open software en inhoud.

| Bezoek om de nieuwste uitgave-informatie voor Fedora te bekijken, zeker als je gaat upgraden.
Als je migreert van een Fedora versie die ouder is dan de direct vorige, moet je naar oudere uitgave informatie refereren voor extra informatie. Je kunt oudere uitgave informatie vinden op http://docs.fedoraproject.org/release-notes/

Je kunt de Fedora Project gemeenschap helpen met het verbeteren van Fedora als je fout meldingen en aanvragen voor verbeteringen indient. Ga naar http://fedoraproject.org/wiki/BugsAndFeatureRequests voor meer informatie over bugs en verbeteringen aanvragen. Bedankt voor je medewerking.

Om meer algemene informatie over Fedora te vinden, ga naar de volgende web pagina's:

- Fedora Overzicht - http://fedoraproject.org/wiki/Overview

- Fedora FAQ - http://fedoraproject.org/wiki/FAQ

- Hulp en discussies - http://fedoraproject.org/wiki/Communicate

- Deelnemen aan het Fedora Project - http://fedoraproject.org/wiki/Join

### 1.2. Fedora 10 Overzicht

Als altijd gaat Fedora door met het ontwikkelen van (http://www.fedoraproject.org/wiki/RedHatContributions) en integreren van de nieuwste vrije en open bron software (http://www.fedoraproject.org/wiki/Features). De volgende secties geven een kort overzicht van belangrijke veranderingen sinds de laatste vrijgave van Fedora. Voor meer details over andere eigenschappen toegevoegd aan Fedora 10, refereer je naar de individuele wiki pagina's die details verstrekken over doelen en vooruitgang:

http://www.fedoraproject.org/wiki/Releases/10/FeatureList

Gedurende de gehele vrijgave cyclus zijn er interviews met ontwikkelaars achter sleutel eigenschappen die hun verhaal vertellen:

http://www.fedoraproject.org/wiki/Interviews

De volgende zijn belangrijke eigenschappen voor Fedora 10:

- Draadloze verbindingen delen staat ad-hoc netwerk delen toe -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/ConnectionSharing

- Beter instellen en gebruik van printers door verbeterde beheer gereedschappen -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/BetterPrinting

- Virtuele geheugen voorziening voor locale en verbindingen op afstand is nu vereenvoudigd -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/VirtStorage

- SecTool is een nieuw veiligheids controle en indringing dectectie systeem -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/SecurityAudit

- RPM 4.6 is een belangrijke vernieuwing van de krachtige, flexibele software beheers bibliotheken -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/RPM4.6

Een paar andere kenmerken in deze vrijgave zijn:

- Klik-vrij geluid en betere prestaties zijn bereikt door een herschrijven van de PulseAudio geluids server gebruik makend van timer-based audio planning -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/GlitchFreeAudio

- Verbeterde webcam ondersteuning -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/BetterWebcamSupport

- Betere ondersteuning voor infrarode afstandbediening maakt het eenvoudiger deze aan te sluiten en er mee te werken in vele toepassingen -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/BetterLIRCSupport

- De paden `/usr/local/sbin:/usr/sbin:/sbin` zijn toegevoegd aan het `PATH` voor gewone gebruikers om commando regel administratie taken te vereenvoudigen -- http://fedoraproject.org/wiki/Features/SbinSanity

- De online account service biedt toepassingen aan met geloofsbrieven voor online accounts in een lijst op http://online.gnome.org of opgeslagen in GConf -- http://www.fedoraproject.org/wiki/Features/OnlineAccountsService

Eigenschappen voor Fedora 10 worden bijgehouden op de eigenschappen lijst pagina:

http://www.fedoraproject.org/wiki/Releases/10/FeatureList

### 1.3. Terugkoppeling Geven

Bedankt voor het nemen van de tijd om je commentaren, suggesties, en fout rapporten door te geven aan de Fedora gemeenschap, dit helpt met het verbeteren van de toestand van Fedora, Linux en vrije software over de gehele wereld.

#### 1.3.1. Terugkoppeling Geven over Fedora Software

Om terugkoppeling te geven over Fedora software of andere systeem elementen, stellen we het op prijs dat je refereert naar http://fedoraproject.org/wiki/BugsAndFeatureRequests. Een lijst met vaak gerapporteerde fouten en bekende problemen voor deze vrijgave is beschikbaar op http://fedoraproject.org/wiki/Bugs/F10Common.

#### 1.3.2. Algemene fouten

Er bestaat geen software zonder fouten. Een van de voordelen van vrije en open bron software is de mogelijkheid om fouten aan te melden, zodat je helpt de software die je gebruikt te herstellen of te verbeteren.

Een lijst van algemene fouten wordt onderhouden voor iedere vrijgave door het Fedora Project als een geschikte plaats om te beginnen als je een probleem hebt dat veroorzaakt kan worden door een fout in de software:

https://fedoraproject.org/wiki/Bugs/Common

#### 1.3.3. Terugkoppeling Geven over de Vrijgave Informatie

Als je vindt dat deze vrijgave informatie op enige manier verbeterd kan worden, kun je je terugkoppeling direkt sturen naar de beat schrijvers. Er zijn verschillende manieren om dit te doen, in volgorde van voorkeur:

- Als je een Fedora account hebt, kun je de inhoud rechtstreeks bewerken in http://fedoraproject.org/wiki/Docs/Beats.

- Vul een fout melding in met het volgende template: http://tinyurl.com/nej3u - Deze link is ALLEEN voor terugkoppeling over de vrijgave informatie zelf. Refereer naar Section 1.3.1, “Terugkoppeling Geven over Fedora Software” voor details.

- Email mailto:relnotes@fedoraproject.org.

## 2. Wat is nieuw voor Installatie en Live Images

### 2.1. Installatie opmerkingen

| Om te leren hoe Fedora te installeren is, refereer je naar
Als je een probleem tegenkomt of een vraag hebt tijdens de installatie dat niet beantwoord wordt in de vrijgave informatie, refereer je naar http://www.fedoraproject.org/wiki/FAQ en http://www.fedoraproject.org/wiki/Bugs/Common.

Anaconda is de naam van het Fedora installatieprogramma. Deze sectie bevat zaken die gerelateerd zijn aan Anaconda en het installeren van Fedora 10.

#### 2.1.1. Installatie media

| Fedora DVD ISO image is een groot bestand.
Als je van plan bent om de Fedora DVD ISO image te downloaden, denk er dan aan dat niet alle bestand download gereedschappen bestanden groter dan 2GiB aankunnen. De gereedschappen wget 1.9.1-16 en nieuwer, curl, en ncftpget hebben deze beperking niet, en kunnen succesvol gebruikt worden om bestanden groter dan 2 GiB te downloaden. BitTorrent is een andere manier om grote bestanden op te halen. Voor informatie over het verkrijgen en gebruiken van torrent bestanden, refereer je naar http://torrent.fedoraproject.org/.

Anaconda vraagt of het de installatie media moet verifieren als Install or upgrade an existing system wordt geselecteerd tijdens het opstarten van een installatie media.

Voor Fedora Live media, druk op een willekeurige toets tijdens de begin opstart aftelling, om het opstart menu te tonen. Selecteer Verify and boot om de media test uit te voeren. Installatie media kan gebruikt worden om een Fedora Live medium te verifieren. Anaconda vraagt tijdens de mediacheck of je nog een andere schijf dan die waarvan Anaconda draait wilt verifieren. Om andere media te testen, selecteer je eject om het ingebrachte medium uit te werpen, en vervang het dan met het medium dat je wilt testen.

Voer deze test iedere keer uit voor elke nieuwe installatie of live medium

Het Fedora Project adviseert ten sterkste dat je deze test uitvoert voordat je een probleem met het installeren aanmeldt. Veel van de problemen worden in feite veroorzaakt door foutief gebrande CD of DVD's.

In zeldzame gevallen kan de test procedure sommige bruikbare schijven als fout aanmerken. Dit resultaat wordt vaak veroorzaakt door schijf brand software die geen padding toevoegt bij het maken van schijven van ISO bestanden.

| BitTorrent Verifieert Automatisch de Bestandsintegriteit
If you use BitTorrent, any files you download are automatically validated. If your file completes downloading you do not need to check it. Once you burn your CD or DVD, however, you should still use mediacheck to test the integrity of the media.

Een andere reden voor het falen van een installatie is foutief geheugen. Om een geheugen test uit te voeren voordat je Fedora installeert, druk je op een willekeurige toets om het opstart menu in te gaan en dan kies je Memory Test. Deze optie start de Memtest86 geheugen test software in plaats van Anaconda. Memtest86 test het geheugen totdat je de Esc toets indrukt.

Fedora 10 ondersteunt grafische FTP en HTTP installaties. Echter het installatie image bestand moet in het RAM passen of aanwezig zijn in het lokaal geheugen, zoals de installatie DVD of Live Media. Daarom kunnen alleen systemen met meer dan 192 MiB RAM, of die opstarten van de installatie DVD of Live media, gebruik maken van de grafische installer. Systemen met 192 MiB RAM of minder gaan automatisch terug naar de op tekst gebaseerde installer. Als je er de voorkeur aan geeft om de op tekst gebaseerde installer te gebruiken, type je `linux text` in op de `boot:` prompt.

#### 2.1.2. Veranderingen in Anaconda

- NetworkManager voor Netwerken -- Anaconda gebruikt nu NetworkManager voor het instellen van de netwerk interfaces tijdens de installatie. Het hoofd netwerk configuratie scherm in Anaconda is verwijderd. Gebruikers worden alleen gevraagd naar netwerk details als deze nodig zijn voor de installatie. De instellingen gebruikt tijdens de installatie worden weggeschreven naar het systeem.

  Voor meer informatie refereer je naar http://www.fedoraproject.org/wiki/Anaconda/Features/NetConfigForNM.

- Als `netinst.iso` gebruikt wordt om de installer op te starten, gebruikt Anaconda standaard de Fedora mirror lijst URL als de installatie bron. Standaard verschijnt het methode keuze scherm niet meer. Als je de mirror lijst URL niet wilt gebruiken, voeg je of `repo=`<jouw installatiebron>`` of `askmethod` toe aan de installer opstart parameters. De `askmethod` optie laat het selectie scherm verschijnen zoals in vorige vrijgaves. Opstart parameters kunnen toegevoegd worden door het drukken op de Tab toests in het eerste opstart scherm en daarna je nieuwe parameter toe te voegen aan de bestaande lijst. Voor meer informatie, refereer je naar de `repo=` en `stage2=` beschrijvingen op http://fedoraproject.org/wiki/Anaconda/Options.

#### 2.1.3. Installatie gerelateerde problemen

##### 2.1.3.1. PXE opstarten van een `.iso`

Als PXE opstarten en een `.iso` bestand voor de installatie media wordt gebruikt via NFS, voeg dan `method=nfsiso:server:/path` toe aan de commando regel. Dit is een nieuwe vereiste.

##### 2.1.3.2. IDE apparaat namen

Het gebruik van `/dev/hdX` op i386 en x86_64 voor IDE schijf stations is veranderd in `/dev/sdX` in Fedora 7. Als je een upgrade uitvoert van een eerdere versie dan Fedora 7, moet je het belang van het labellen van apparaten bij upgrades van en partitie beperkingen verder onderzoeken.

##### 2.1.3.3. IDE RAID

Niet alle IDE RAID controllers worden ondersteund. Als jouw RAID controller nog niet ondersteund wordt door `dmraid` , dan kun je schijven combineren in een RAID array door een Linux software RAID te configureren. Voor controllers die ondersteund worden, configureer je de RAID functies in de BIOS van de computer.

##### 2.1.3.4. Meervoudige NIC's en PXE installatie

Sommige servers met meerdere netwerk interfaces kunnen eth0 niet toekennen aan de eerste netwerk interface op de zelfde wijze als de BIOS, dit kan veroorzaken dat de installer een andere netwerk interface probeert te gebruiken dan die werd gebruikt door PXE. Om dit aan te passen, gebruik je het volgende in de `pxelinux.cfg/*` configuratie bestanden:

    	IPAPPEND 2 APPEND
    	  ksdevice=bootif

De bovenstaande configuratie opties veroorzaken dat de installer dezelfde netwerk interface gebruikt als de BIOS en PXE. Je kunt ook de volgende optie gebruiken:

    	ksdevice=link

Deze optie veroorzaakt dat de installer het eerste netwerk apparaat gebruikt dat gekoppeld is aan een netwerk schakelaar.

#### 2.1.4. Upgrade gerelateerde zaken

Refereer naar http://fedoraproject.org/wiki/DistributionUpgrades voor gedetaileerde aanbevolen procedures om Fedora te upgraden.

##### 2.1.4.1. SCSI driver partitie limiet

Terwijl oudere IDE drivers 63 partities per apparaat ondersteunden, waren SCSI apparaten beperkt tot 15 partities per apparaat. Anaconda gebruikt de `libata` driver op dezelfde manier als de rest van Fedora, dus het kan niet meer dan 15 partities op een IDE schijf detecteren tijdens het installatie of upgrade proces.

Als je een systeem gaat upgraden met meer dan 15 partities, kan het nodig zijn om de schijf te migreren naar Logical Volume Management (LVM). Deze beperking kan conflicten veroorzaken met andere geinstalleerde systemen als zij LVM niet ondersteunen. De meeste moderne Linux distributies ondersteunen LVM, en drivers zijn ook beschikbaar voor andere operating systemen.

##### 2.1.4.2. Schijf partities moeten een label hebben

Een verandering in de manier waarop de Linux kernel geheugen apparaten behandelt betekent dat apparaat namen zoals `/dev/hdX` of `/dev/sdX` kunnen verschillen van hun waarde gebruikt in vorige vrijgaves. Anaconda lost dit probleem op door te vertrouwen op partitie labels of UUID's voor het vinden van apparaten. Als deze niet aanwezig zijn, dan geeft Anaconda een waarschuwing dat partities een label nodig hebben en dat de upgrade niet door kan gaan. Systemen die Logical Volume Management (LVM) en de device mapper gebruiken vereisen gewoonlijk geen relabeling.

###### 2.1.4.2.1. Om de schijf partitie labels te controleren

Om de partitie labels te bekijken, start je de bestaande Fedora installatie op, en type het volgende in op de terminal prompt:

    	  /sbin/blkid

Bevestig dat iedere volume regel in de lijst een `LABEL=` waarde heeft, zoals hieronder getoond:

    	  /dev/hdd1: LABEL="/boot"
    	    UUID="ec6a9d6c-6f05-487e-a8bd-a2594b854406" SEC_TYPE="ext2"
    	    TYPE="ext3"

###### 2.1.4.2.2. De schijf partitie labels zetten

Voor ext2 en ext3 partities zonder label, gebruik je het volgende commando:

    	  su -c 'e2label /dev/example f7-slash'

Voor een VFAT bestand systeem gebruik je dosfslabel van het dosfstools pakket, en voor een NTFS bestandsysteem gebruik je ntfslabel van het ntfsprogs pakket. Voordat je de machine opnieuw opstart vernieuw je de bestandsysteem aankoppel regels, en de GRUB kernel root regel.

###### 2.1.4.2.3. Vernieuw de bestand systeem koppelpunten lijst

Indien bestandsysteem labels zijn toegevoegd of veranderd, dan moet de apparaat lijst in `/etc/fstab` aangepast worden om er mee overeen te komen:

    	  su -c 'cp /etc/fstab /etc/fstab.orig' su -c 'gedit
    	    /etc/fstab'

Een voorbeeld van een koppeling met een label regel is:

    	  LABEL=f7-slash  /  ext3  defaults  1
    	    1

###### 2.1.4.2.4. Vernieuw de `grub.conf` kernel root regel

Als de label voor het `/` (root) bestandsysteem was veranderd, dan moet de kernel opstart parameter in het grub configuratie bestand ook veranderd worden:

    	  su -c 'gedit /boot/grub/grub.conf'

Een passend voorbeeld voor een kernel grub regel is:

    	  kernel /vmlinuz-2.6.20-1.2948.fc6 ro
    	    root=LABEL=f7-slash rhgb quiet

###### 2.1.4.2.5. Test de veranderingen gemaakt in de labels

Als partitie labels werden veranderd, of het `/etc/fstab` bestand is veranderd, start dan de bestaande Fedora installatie op om te verzekeren dat alle partities nog steeds normaal aankoppellen en dat inloggen lukt. Als dit af is, dan start je opnieuw op met de installatie media om de installer te starten en te beginnen met de upgrade.

##### 2.1.4.3. Upgrade versus verse installatie

In het algemeen worden verse installaties aanbevolen boven upgrades, in het bijzonder voor systemen die software bevatten van repositories van derden. Pakketten van derden die achter blijven van een vorige installatie zullen mischien op een upgraded Fedora systeem niet werken zoals verwacht. Als je besluit om toch een upgrade uit te voeren, kan de volgende informatie van pas komen:

Voordat je een upgrade uitvoert, maak je een volledige backup van het systeem. In het bijzonder, bewaar `/etc`, `/home`, en mogelijk `/opt` en `/usr/local` als daar aangepaste pakketten geinstalleerd zijn. Je wilt mogelijk een multi-boot aanpak gebruiken met een "clone" van de oude installatie op alternatieve partitie(s) voor de zekerheid. In dat geval maak je een alternatieve opstart media, zoals een GRUB opstart floppy.

| Configuraties backup
Backups van configuraties in `/etc` zijn ook nuttig om de systeem instellingen na een verse installatie te reconstrueren.

Nadat je de upgrade afgemaakt hebt, voer je het volgende commando uit:

    	rpm -qa --last > RPMS_by_Install_Time.txt

Onderzoek het einde van de output lijst voor pakketten met een oudere datum dan de upgrade. Verwijder of upgrade die pakketten van repositories van derden, of behandel ze anders zoals nodig is. Sommige pakketten die vroeger geinstalleerd waren kunnen misschien niet langer beschikbaar zijn in een geconfigureerde repository. Om een lijst te maken van deze pakketten, gebruik je het volgende commando:

    	su -c 'yum list extras'

#### 2.1.5. Kickstart HTTP zaken

Als een Kickstart configuratie bestand gebruikt wordt via HTTP, kan het kickstart bestand terugvinden falen met een fout die aangeeft dat het bestand niet terug gevonden kon worden. Klik verscheidene keren op de OK knop zonder veranderingen te maken om deze fout succesvol terzijde te schuiven. Om dit te voorkomen, kun je een van de andere ondersteunde methodes gebruiken om Kickstart configuraties terug te halen.

#### 2.1.6. Firstboot vereist de aanmaak van een niet-root gebruiker

De Firstboot applicatie vereist de aanmaak van een niet-root gebruiker voor het systeem. Dit is om `gdm` te ondersteunen om niet langer de root gebruiker toe te staan om in te loggen in de grafische desktop.

Als een netwerk authenticatie mechanisme wordt gekozen tijdens de installatie vereist Firstboot niet dat een niet-root gebruiker wordt aangemaakt.

### 2.2. Fedora Live Images

De Fedora 10 vrijgave bevat verscheidene Fedora Live ISO image bestanden naast de traditionele installatie image bestanden. Deze ISO image bestanden zijn opstartbaar, en je kunt ze naar media branden en gebruiken om Fedora uit te proberen. Ze bieden je ook de mogelijkheid om de Fedora Live image inhoud naar je harde schijf te installeren voor duurzaamheid en verbeterde performance.

#### 2.2.1. Beschikbare Images

Voor een complete lijst van de nu beschikbare spins, en instructies om ze te gebruiken, refereer je naar:

http://fedoraproject.org/wiki/CustomSpins

#### 2.2.2. Gebruiks Informatie

Om van de Fedora Live image op te starten, stop je hem in je computer en je start opnieuw op. Om in te loggen en de desktop omgeving te gebruiken, geef je de gebruikersnaam `fedora` op. Er is geen wachtwoord voor dit account. De Fedora Live images gebaseerd op GNOME loggen automatisch in na een minuut, dus kunnen gebruikers een voorkeurs taal selecteren. Als je na inloggen de inhoud van de live image naar je harde schijf wilt installeren, dan klik je op de Naar harde schijf installeren icon op het werkblad.

#### 2.2.3. Check Je Media

Om de Fedora Live media te checken, druk je op een willekeurige toets tijdens de begin opstart aftelling om een opstart optie menu te tonen. Selecteer Verify en start op om een media test uit te voeren.

Voer deze test uit voor elke nieuwe Live medium.

#### 2.2.4. Installatie in Tekstmodus

Je kunt een installatie in tekstmodus uitvoeren van de Fedora Live images door gebruik te maken van het liveinst commando op de commando regel.

#### 2.2.5. Opstarten van USB

Een andere manier om deze Fedora Live image bestanden te gebruiken is om ze op een USB stick schrijven. Om dit te doen, installeer je de liveusb-creator grafische interface. Gebruik Software toevoegen/verwijderen, zoek naar, en dan installeer liveusb-creator, of om te installeren met yum:

          su -c 'yum install liveusb-creator'

Inplaats van het grafische gereedschap, kun je ook de commando regel interface van het livecd-tools pakket gebruiken. Voer dan het livecd-iso-to-disk script uit:

    /usr/bin/livecd-iso-to-disk /path/to/live.iso /dev/sdb1

Vervang `/dev/sdb1` met de partitie waar jij de image neer wilt zetten.

Dit is geen destructief proces, alle gegevens die je nu op je USB pen hebt blijven bewaard.

Een Windows versie van dit gereedschap is ook beschikbaar wat gebruikers toestaat om Fedora uit te proberen of er naar te migreren.

#### 2.2.6. Vasthoudende Home Map

Ondersteuning om een vasthoudende `/home` te verkrijgen met de rest van het systeem zonder vashoudendheid is toegevoegd aan Fedora 10. Dit bevat ondersteuning voor een versleutelde `/home` om je systeem te beschermen in het geval dat je USB stick verloren raakt of gestolen wordt. Om dit te gebruiken, download je de Live image en voer je het volgende commando uit:

          livecd-iso-to-disk --home-size-mb 512 /path/to/live.iso /dev/sdb1

Vervang `/dev/sdb1` met de partitie waar jij de image neer wilt zetten.

Vervang `512` met de gewenste grootte in megabytes van de duurzame `/home`. Het livecd-iso-to-disk shell script wordt bewaard in de `LiveOS` map in het top nivo van de Fedora Live image. De USB media moet voldoende vrije ruimte hebben voor de Fedora Live image, plus de `/home`, plus andere data die op de media bewaard moet worden. Standaard wordt je data versleuteld en er wordt gevraagd een sleutel woord. Als je een niet-versleutelde `/home` wilt hebben, dan kun je de `--unencrypted-home` optie opgeven.

Merk op dat latere aanroepen van livecd-iso-to-disk de `/home` die op de USB stick is gemaakt vasthouden en verder gaan met deze te gebruiken zelfs als je jouw Live image verandert.

#### 2.2.7. Live USB Duurzaamheid

Ondersteuning voor duurzame veranderingen met een Fedora Live image bestaat voor Fedora 9 en later. Het belangrijkste gebruik is om te booten van een Fedora Live image op een USB flash stick en om de veranderingen op dezelfde stick te bewaren. Om dit te doen, download je de Fedora Live image en voer je het volgende commando uit:

    livecd-iso-to-disk --overlay-size-mb 512 /path/to/live.iso /dev/sdb1

Vervang `/dev/sdb1` met de partitie waar jij de image neer wilt zetten.

Vervang `512` met de gewenste grootte in in megabytes van de duurzame data, of overlay. Het livecd-iso-to-disk shell script wordt bewaard in de `LiveOS` map in het top nivo van de CD image. De USB media moet voldoende vrije ruimte hebben voor de Fedora Live image, plus de overlay, plus andere data die op de media bewaard moet worden.

#### 2.2.8. Opstarten van een Fedora Live Image vanaf USB op Intel-gebaseerde Apple hardware

Fedora 10 bevat ondersteuning voor het overzetten van de Live image naar een USB image en daarna het opstarten op Intel processor-gebaseerde Apple hardware. Hoewel niet nodig voor de meeste x86 machines, vereist dit het opnieuw formatteren van de USB stick die je gaat gebruiken. Om hiervoor een USB stick in te stellen, draai je:

    /usr/bin/livecd-iso-to-disk --mactel /path/to/live.iso /dev/sdb1

Vervang `/dev/sdb1` met de partitie waar jij de image neer wilt zetten.

Merk op dat alle andere argumenten voor het livecd-iso-to-disk gereedschap hierboven beschreven hier ook gebruikt kunnen worden.

#### 2.2.9. Verschillen met een Reguliere Fedora Installatie

De Fedora Live image is afwijkend van een normale Fedora installatie zoals hieronder getoond.

- Fedora Live images bieden een subset van de pakketten aanwezig in de normale DVD image. Allebij verbinden ze naar dezelfde repository die alle pakketten heeft.

- De SSH daemon `sshd` is standaard uitgezet. De daemon is uitgezet omdat de standaard gebruikersnaam in de Fedora Live images geen wachtwoord heeft. Echter, installeren naar de harde schijf vraagt om het aanmaken van een nieuwe gebruikers naam en wachtwoord.

- Fedora Live image installaties staan geen pakket selectie of upgrade mogelijkheid toe omdat ze het gehele bestand systeem van de Live media naar de harde schijf copieren. Als de installatie af is en je systeem is opnieuw opgestart, dan kunnen pakketten naar wens toegevoegd of verwijderd worden met het Software toevoegen/verwijderen gereedschap, yum of de andere software beheersgereedschappen.

- Fedora Live images werken niet op de i586 architectuur.

### 2.3. Hardware overzicht

Gebruikers vragen Fedora vaak om een hardware compatibiliteits lijst·(HCL) te leveren, wat we echter niet doen. Waarom? Het is een moeilijke en ondankbare taak die het best uitgevoerd kan worden door de gehele gemeenschap dan door een kleine Linux distributie.

Echter, door onze stellingname tegen gesloten bron hardware drivers en de problemen met binaire firmware voor hardware, is er enige extra informatie die het Fedora Project Fedora gebruikers wil verstrekken.

#### 2.3.1. Nuttige hardware informatie in deze vrijgave informatie

- Voor 32-bit x86 - Section 2.4.2, “x86 specifiek voor Fedora”

- Voor 64-bit x86 - Section 2.4.3, “x86_64 specifiek voor Fedora”

- Voor PowerPC (PPC) - Section 2.4.4, “PPC specifiek voor Fedora”

#### 2.3.2. Hardware stand van zaken

Van http://fedoraproject.org/wiki/ForbiddenItems:

- Als het in eigendom is, kan het niet in Fedora worden opgenomen.

- Als er legale problemen zijn, kan het niet opgenomen worden in Fedora.

- Als het United States federale wetgeving schendt, kan het niet worden opgenomen in Fedora.

#### 2.3.3. Wat kun je doen?

1. Wordt aktief. Vertel je hardware leverancier dat je alleen vrije, open bron drivers en firmware wilt.

2. Gebruikt je koopkracht en koop alleen van hardware leveranciers die hun hardware ondersteunen met open drivers en firmware. Refereer naar http://www.fsf.org/campaigns/hardware.html voor meer informatie.

### 2.4. Architectuur specifieke opmerkingen

Deze sectie bevat specifieke opmerkingen voor de ondersteunde hardware architecturen van Fedora.

#### 2.4.1. RPM multiarch ondersteuning op 64-bit platforms -- x86_64 en ppc64

RPM ondersteunt de parallele installatie van meerdere architecturen van hetzelfde pakket. Een standaard pakket lijst zoals verkregen met rpm -qa kan duplicaat pakketten lijken te bevatten, daar de architectuur niet getoond wordt. In plaats daarvan gebruik je het repoquery commando, onderdeel van het yum-utils pakket, wat standaard de architectuur laat zien. Om yum-utils te installeren voer je het volgende commando uit:

          su -c 'yum install yum-utils'

Om een lijst te maken met alle paketten en hun architectuur met rpm, voer je het volgende commando uit:

          rpm -qa --queryformat "%{name}-%{version}-%{release}.%{arch}\n"

Deze instelling verandert de standaard zoekopdracht om de architectuur te laten zien. Voeg het toe aan `/etc/rpm/macros` (voor een instelling voor het gehele systeem) of `~/.rpmmacros` (voor een instelling per gebruiker).

          %_query_all_fmt·%%{name}-%%{version}-%%{release}.%%{arch}

#### 2.4.2. x86 specifiek voor Fedora

Deze sectie behandelt specifieke informatie over Fedora en het x86 hardware-platform.

##### 2.4.2.1. Hardware vereisten voor x86

Om specifieke eigenschappen van Fedora 10 tijdens of na de installatie te gebruiken, is het handig dat je details kent van andere hardware-componenten zoals video- en netwerkkaarten.

###### 2.4.2.1.1. Processor en geheugen

De volgende CPU specificaties zijn vermeld in termen van Intel processoren. Andere processoren, zoals van AMD, Cyrix, en VIA die compatibel zijn met en equivalent met de volgende Intel processoren, kunnen ook gebruikt worden met Fedora.

Fedora 10 vereist een Intel Pentium of betere processor, en is geoptimaliseerd voor Pentium 4 en latere processoren.

- Aanbevolen voor tekst modus: 200 MHz Pentium-klasse of beter

- Aanbevolen voor grafische modus: 400 MHz Pentium II of beter

- Minimale hoeveelheid benodigde RAM voor tekst modus: 128MiB

- Minimale hoeveelheid benodigde RAM voor grafische modus: 192MiB

- Aanbevolen hoeveelheid RAM voor grafische modus: 256MiB

###### 2.4.2.1.2. Harde schijf ruimte

Alle pakketten van DVD installatie kunnen meer dan 9 GB schijf ruimte in beslag nemen. De uiteindelijke omvang wordt bepaald door de gebruikte installatie media en de pakketten die tijdens de installatie geselecteerd zijn. Tijdens de installatie is er extra schijfruimte nodig om de installatieomgeving te ondersteunen. Deze extra schijfruimte komt overeen met de grootte van `/Fedora/base/stage2.img` plus de grootte van de bestanden in `/var/lib/rpm` op het geïnstalleerde systeem.

In de praktijk kan de extra ruimte eis varieren van 90 MiB voor een minimale installatie tot aan 175 MiB voor een grotere installatie.

Extra ruimte is ook benodigd voor gebruikersgegevens, en tenminste 5% vrije ruimte zou aangehouden moeten worden voor een juiste systeem operatie.

#### 2.4.3. x86_64 specifiek voor Fedora

Deze sectie behandeld specifieke informatie over Fedora en het x86_64 hardware-platform.

##### 2.4.3.1. Hardware vereisten voor x86_64

Om specifieke eigenschappen van Fedora 10 tijdens of na de installatie te gebruiken, is het handig dat je details kent van andere hardware-componenten zoals video- en netwerkkaarten.

###### 2.4.3.1.1. Geheugen vereisten voor x86_64

- Minimale hoeveelheid benodigde RAM voor tekst modus: 256MiB

- Minimale hoeveelheid benodigde RAM voor grafische modus: 384MiB

- Aanbevolen hoeveelheid RAM voor grafische modus: 512MiB

###### 2.4.3.1.2. Harde schijf ruimte eisen voor x86_64

Alle pakketten van DVD installatie kunnen meer dan 9 GB schijf ruimte in beslag nemen. De uiteindelijke omvang wordt bepaald door de gebruikte installatie media en de pakketten die tijdens de installatie geselecteerd zijn. Tijdens de installatie is er extra schijfruimte nodig om de installatieomgeving te ondersteunen. Deze extra schijfruimte komt overeen met de grootte van `/Fedora/base/stage2.img` plus de grootte van de bestanden in `/var/lib/rpm` op het geïnstalleerde systeem.

In de praktijk kan de extra ruimte eis varieren van 90 MiB voor een minimale installatie tot aan 175 MiB voor een grotere installatie.

Extra ruimte is ook benodigd voor gebruikersgegevens, en tenminste 5% vrije ruimte zou aangehouden moeten worden voor een juiste systeem operatie.

#### 2.4.4. PPC specifiek voor Fedora

Deze sectie behandelt specifieke informatie over Fedora en het PPC (Power PC) hardware platform.

##### 2.4.4.1. Hardware vereisten voor PPC

###### 2.4.4.1.1. Processor en geheugen

- Minimale CPU: PowerPC G3 / POWER3

- Fedora 10 ondersteunt de New World generatie van Apple Power Macintosh, verzonden vanaf ongeveer 1999. Hoewel de Old World machines moeten werken, vereisen ze een speciale bootloader die niet in de Fedora distributie is opgenomen. Fedora is ook geinstalleerd en getest op POWER5 en POWER6 machines.

- Fedora 10 ondersteunt pSeries en Cell Broadband Engine machines.

- Fedora 10 ondersteunt ook de Sony PlayStation 3 en Genesi Pegasos II en Efika.

- Fedora 10 bevat nieuwe hardware ondersteuning voor de P.A. Semiconductor 'Electra' machines.

- Fedora 10 bevat ook ondersteuning voor Terrasoft Solutions powerstation workstations.

- Aanbevolen voor tekst modus: 233 MHz G3 of beter, 128MiB RAM.

- Aanbevolen voor grafische modus: 400 MHz G3 of beter, 256MiB RAM.

###### 2.4.4.1.2. Harde schijf ruimte

De complete set van pakketten kan meer dan 9 GiB schijf ruimte in beslag nemen. De uiteindelijke omvang wordt helemaal bepaald door de gebruikte installatie media en de pakketten die tijdens de installatie geselecteerd zijn. Tijdens de installatie is er extra schijfruimte nodig om de installatieomgeving te ondersteunen. Deze extra schijfruimte komt overeen met de grootte van `/Fedora/base/stage2.img` (op installatie Schijf 1) plus de grootte van de bestanden in `/var/lib/rpm` op het geïnstalleerde systeem.

In de praktijk kan de extra ruimte eis varieren van 90 MiB voor een minimale installatie tot aan 175 MiB voor een grotere installatie.

Extra ruimte is ook benodigd voor gebruikersgegevens, en tenminste 5% vrije ruimte zou aangehouden moeten worden voor een normale systeemoperatie.

##### 2.4.4.2. 4 KiB pages op 64-bit machines

Na een kort experiment met 64KiB pages in Fedora Core 6, is de PowerPC64 kernel nu weer teruggeschakeld naar 4KiB pages. De installer moet elke swap partitie tijdens een upgrade automatisch reformateren.

##### 2.4.4.3. Het Apple toetsenbord

De Option toets op Apple systemen is overeenkomstig met de Alt toests op de PC. Wanneer documentatie en de installer refereren naar de Alt toets, gebruik dan de Option toets. Voor sommige toets combinaties kan het nodig zijn om de Option toets in combinatie met de Fn toets te gebruiken, zoals Option+Fn+F3 om naar een virtule terminal tty3 om te schakelen.

##### 2.4.4.4. PPC installatie opmerkingen

Fedora Installatie Schijf 1 kan opstarten op ondersteunde hardware. Tevens staat er een opstartbare CD-image in de `images/` map van deze schijf. Deze images gedragen zich verschillend naargelang van je systeem-hardware:

- Op de meeste machines, start de bootloader automatisch de juiste 32-bit of 64-bit installer op van de installeer schijf.

- 64-bit IBM pSeries (POWER4/POWER5/POWER6), courante iSeries modellen -- Na gebruik van OpenFirmware om de CD op te starten, zal de bootloader, yaboot, automatisch de 64-bit installer opstarten.

- IBM "Legacy" iSeries (POWER4) -- De zogenaamde "Legacy" iSeries modellen, die OpenFirmware niet gebruiken, vereisen het gebruik van een opstart image geplaatst in de `images/iSeries` map van de installatie boom.

- Genesi Pegasos II / Efika 5200B -- De Fedora kernel ondersteunt zowel Pegasos als Efika zonder de noodzaak om de "Device Tree Supplement" van powerdeveloper.org te gebruiken. Echter, het gemis van volledige ondesteuing voor ISO9660 in de firmware betekent dat opstarten via yaboot van de CD niet mogelijk is. Inplaats daarvan start je de 'netboot' image op, of van de CD, of over het netwerk. Door de afmeting van de image, moet je de `load-base` variabele van de firmware om bestanden op hoge adressen te laden op 32 MiB zetten in plaats van de standaard 4MiB.

      	  setenv load-base 0x2000000

  Op de OpenFirmware prompt, type je het volgende commando in om de Efika bijwerking op te starten als dit nodig is, of de netboot image van de CD:

      	  boot cd: /images/netboot/ppc32.img

  Of van het netwerk:

      	  boot eth ppc32.img

  Je moet ook OpenFirmware handmatig configureren om het geinstalleerde Fedora systeem opstartbaar te maken. Om dit te doen, zet je de `boot-device` en `boot-file` omgevingsvariabelen op hun juiste waarde, om yaboot van de `/boot` partitie te laden. Bijvoorbeeld, een standaard installatie kan het volgende vereisen:

      setenv boot-device hd:0 setenv boot-file
      	...../yaboot/yaboot setenv auto-boot? true

- PA Semi Electra -- De Electra firmware ondersteunt yaboot nog niet; om te installeren op Electra, kun je de `ppc64.img` netboot image opstarten. Na de installatie, moet je de firmware handmatig configureren om de geinstalleerde kernel en initrd van de `/boot` partitie te laden.

  Refereer naar de firmware documentatie voor verdere details.

- Sony PlayStation 3 -- Voor installatie op PlayStation 3, moet je eerst de firmware vernieuwen naar versie 1.60 of later. De "Other OS" boot loader moet in de flash worden geinstalleerd, volgens de instructies op http://www.playstation.com/ps3-openplatform/manual.html. Een bruikbare boot loader image kan gevonden worden op Sony's "ADDON" CD, beschikbaar van ftp://ftp.kernel.org/pub/linux/kernel/people/geoff/cell/.

  Zodra de boot loader geinstalleerd is, moet de PlayStation 3 in staat zijn om op te starten van de Fedora installeer media. Merk op dat de netwerk installatie het beste werkt met NFS, omdat dit minder geheugen nodig heeft dan de FTP of HTTP methodes. Het gebruik van de text optie vermindert ook de hoeveelheid geheugen gebruikt door de installer.

  Voor meer informatie over Fedora en de PlayStation3 of Fedora op PowerPC in het algemeen, sluit je aan bij Fedora PPC mail lijst (http://lists.infradead.org/mailman/listinfo/fedora-ppc) of het #fedora-ppc kanaal op FreeNode (http://freenode.net/.)

- Netwerk opstarten -- Gecombineerde images die de installer kernel en de ramdisk bevatten zitten in de `images/netboot/` map van de installatie boom. Zij zijn bedoeld voor netwerk opstarten met TFTP, maar kunnen op vele manieren gebruikt worden.

  De yaboot loader ondersteunt TFTP opstarten voor IBM pSeries en Apple Macintosh. Het Fedora Project beveelt het gebruik van yaboot aan boven de netboot images.

###### 2.4.4.4.1. PPC specifieke pakketten

- Het ppc64-utils pakket is gesplitst in individuele pakketten in overeenkomst met de upstream pakketten (ps3pf-utils, powerpc-utils, powerpc-utils-papr). Hoewel het mkzimage commando niet meer wordt geleverd, kunt je het wrapper script van het kernel-bootwrapper pakket gebruiken:

      wrapper -i initrd-${KERN_VERSION}.img -o
      	zImage-${KERN_VERSION}.img vmlinuz-${KERN_VERSION}

### 2.5. X Window system - grafisch

Dit onderdeel bevat informatie gerelateerd aan de X Window System implementatie, X.org, meegeleverd met Fedora.

#### 2.5.1. X Configuratie Wijzigingen

Fedora 10 gebruikt de

    evdev

input driver als standaard muis en toetsenbord driver voor de X server. Deze driver gebruikt HAL om een volhardende per-apparaat driver configuratie te geven die toestaat dat apparaten toegevoegd en verwijderd kunnen worden tijden het draaien.

#### 2.5.2. Video Drivers van Derden

Refereer naar de Xorg drivers van derden pagina voor uitgebreide richtlijnen voor het gebruiken van video drivers van derden.

http://fedoraproject.org/wiki/Xorg/3rdPartyVideoDrivers

#### 2.5.3. Hulpbronnen

http://who-t.blogspot.com/2008/07/input-configuration-in-nutshell.html -- Evdev configuratie.

### 2.6. Fedora 10 opstart tijd

Fedora 10 bevat meerdere opstart-tijd vernieuwingen, inclusief veranderingen die sneller opstarten toestaan en grafische opstart veranderingen.

#### 2.6.1. GRUB

Het GRUB menu wordt niet langer getoond tijdens het opstarten, behalve op dual-boot systemen. Om het GRUB menu op te brengen, druk je de Shift toets in voordat de kernel wordt geladen. (Elke andere toets werkt ook maar Shift is de veiligste om te gebruiken.)

#### 2.6.2. Plymouth

Plymouth is het grafisch opstart systeem nieuw in Fedora 10.

- Toevoegen van rhgb op de grub commando regel laat Plymouth de juiste plugin voor jouw harware laden.

- Het grafische opstart voorpagina scherm dat onderdeel is van Plymouth vereist kernel mode setting drivers voor het beste resultaat. Er zijn nog geen kernel mode drivers beschikbaar voor alle hardware. Om de grafische voorpagina te zien voor dat de drivers algemeen beschikbaar zijn, voeg je `vga=0x318` toe aan de kernel grub commando regel. Dit gebruikt vesafb, wat niet noodzakelijkerwijs de juiste resolutie voor een plat paneel geeft, en wat flikkeren of andere vreemde effecten met X veroorzaakt. Zonder kernel mode setting drivers of `vga=0x318`, gebruikt Plymouth een op tekst gebaseerde plugin dat eenvoudig maar functioneel is.

- Op dit moment hebben alleen gebruikers van Radeon R500 en hoger standaard kernel mode setting. Er wordt aan gewerkt om modesetting te leveren voor R100 en R200. Bovendien zijn de Intel kernel modesetting drivers in ontwikkeling, maar worden standaard nog niet aangezet.

- De kernel modesetting drivers zijn nog in ontwikkeling en niet foutloos. Als je eindigt met een zwart scherm tijdens opstarten, of een scherm met niets dan ruis erop, voeg dan `nomodeset` toe aan de kernel opstart prompt in grub om modesetting uit te zetten.

- Plymouth verbergt opstart boodschappen. Om de opstartboodschappen te bekijken, druk je de Esc toets tijdens het opstarten, of bekijk ze in `/var/log/boot.log` na het opstarten. Alternatief, verwijder rhgb van de kernel commando regel en Plymouth laat alle opstart boodschappen zien. Er is ook een status icoon op het login scherm om opstart waarschuwingen te bekijken.

#### 2.6.3. Sneller opstarten

Fedora 10 start sneller op door verbeteringen in het opstart proces.

- Readahead wordt parallel opgestart met het opstart proces.

- Udev kan langzamer lijken maar in feite leest readahead alle schijf buffers die nodig zijn voor het opstart proces in de achtergrond en verkort het gehele opstart proces. Het aanmaken van de readahead bestandslijst wordt maandelijks gedaan en kan handmatig getriggerd worden door het touchen van `/.readahead_collect`. Het configuratie bestand `/etc/sysconfig/readahead` kan aangepast worden om readahead-collector en/of readahead uit te zetten.

#### 2.6.4. Kernel modesetting

Kernel modesetting (KMS) kan standaard aan- of uitgezet worden in de DRM driver en kan tijdens opstart tijd aan- of uitgezet worden.

- Zowel Plymouth als de DDX drivers detecteren of KMS aanwezig is en indien aanwezig en aangezet, zullen Plymouth en de DDX drivers hier hun voordeel mee doen.

- Als KMS niet aanwezig is of aanwezig is maar uitgezet dan zal Plymouth automatisch terugvallen op het tekst opstart scherm en de DDX driver zal automatisch terugvallen op modesetting in de gebruikers omgeving.

- Staat een sneller omschakelen van gebruikers, naadloos X server omschakelen, en grafische paniek boodschappen toe.

## 3. Helemaal Vooraan Met Multimedia

### 3.1. Multimedia

Fedora bevat toepassingen voor diverse multimedia functies, zoals afspelen, opnemen en bewerken. Additionele pakketten zijn beschikbaar via de Fedora Package Collection software repository. Voor additionele informatie over multimedia in Fedora, zie de Multimedia sectie van de Fedora Project website op http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia.

#### 3.1.1. Multimedia afspeelprogramma's

De standaard installatie van Fedora bevat Rhythmbox en Totem voor het afspelen van media. De Fedora repositories bevatten vele andere programma's zoals het populaire XMMS afspeelprogramma en KDE's Amarok. Zowel GNOME als KDE hebben een selectie van afspeelprogramma's die gebruikt kunnen worden met een divers aantal formaten. Andere partijen kunnen additionele programma's aanbieden die overweg kunnen met andere formaten.

Totem, de standaard film speler voor GNOME, heeft nu de mogelijkheid om van afspeel back-ends te wisselen zonder her-compilatie of verwisselen van pakketten. Om het Xine back-end te installeren, gebruik je Software toevoegen/verwijderen om het totem-xine te installeren of gebruik het volgende commando:

          su -c 'yum install totem-xine'

Om Totem eenmalig met de Xine back-end te draaien:

          su -c 'totem-backend -b xine totem'

Om het standaard back-end te veranderen in xine voor het gehele systeem:

          su -c 'totem-backend -b xine'

Terwijl het Xine back-end gebruikt wordt, is het mogelijk om tijdelijk het GStreamer back-end te gebruiken. Om het GStreamer back-end te gebruiken, voer je het volgende commando:

          su -c 'totem-backend -b gstreamer'

#### 3.1.2. Ogg en Xiph.Org foundation formaten

Fedora heeft complete ondersteuning voor het Ogg media container-formaat en de Vorbis audio, Theora video, Speex audio en FLAC verliesvrije audio formaten. Deze vrij-te-distribueren formaten worden niet gehinderd door patent of licentie restricties. Ze bieden krachtige en flexibele alternatieven voor de meer populaire, beperkte formaten. Het Fedora Project moedigt het gebruik van open bron formaten aan in plaats van beperkte formaten. Voor meer informatie over deze formaten en hoe ze te gebruiken, refeeer je naar:

- Xiph.Org Foundation op http://www.xiph.org/

- http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia/Xiph

#### 3.1.3. MP3, DVD en andere uitgesloten multimedia

Fedora kan geen ondersteuning bieden voor het afspelen of opnemen van MP3 of DVD video. De MP3 formaten zijn gepatenteerd, en de patent eigenaars hebben niet in de benodigde patent-licenties voorzien. DVD video formaten zijn gepatenteerd en uitgerust met een encryptie schema. De patent eigenaars hebben niet in de benodigde patent-licenties voorzien, en de benodigde programmatuur om de schijven met CSS-encryptie te decrypten kunnen de Digital Millennium Copyright Act schenden, een copyright wet van de Verenigde Staten. Fedora sluit ook andere multimedia software uit vanwege patent, copyright of licentie restricties, inclusief Adobe's Flash Player en Real Media's Real Player. Voor meer informatie over dit onderwerp, zie http://fedoraproject.org/wiki/ForbiddenItems.

Hoewel andere MP3 opties beschikbaar zijn voor Fedora, biedt Fluendo nu een MP3 plugin voor GStreamer die de benodigde patent licenties heeft voor eindgebruikers. Deze plugin zal MP3-ondersteuning aanzetten in applicaties die gebruik maken van het GStreamer framework als backend. We kunnen deze plugin in Fedora niet verspreiden om licentie redenen, maar het biedt een nieuwe oplossing voor een oud probleem. Voor meer informatie refereer je naar deze paginas:

- http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia/fluendo-mp3

- http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia/MP3

- http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia/DVD

- http://fedoraproject.org/wiki/Multimedia/Flash

#### 3.1.4. CD en DVD bouwen en branden

Standaard installaties van Fedora en de Desktop Live spin bevatten een ingebouwde mogelijkheid voor het branden van CD en DVD. Fedora bevat een aantal andere gereedschappen om eenvoudig CD's en DVD's te maken en te branden. Fedora bevat grafische programma's zoals Brasero, GnomeBaker, en K3b. Console·programma's zoals wodim, readom, en genisoimage. Grafische programma's kun je vinden onder Toepassingen → Geluid & Video.

#### 3.1.5. Screencasts

Je kunt Fedora gebruiken om voor het maken en afspelen van screencasts , of wel opgenomen desktop sessies, met behulp van open technologieen. Fedora bevat istanbul, welke een screencast maakt met het Theora video formaat en byzanz, welke screencasts maakt met geanimeerde GIF bestanden. Deze video's kunnen afgespeeld worden met een van de vele afspelers die in Fedora aanwezig zijn. Dit is de voorkeurs manier om screencasts naar het Fedora Project te sturen voor medewerkers of eind gebruikers. Voor een meer uitgebreide beschrijving, refereer je naar de screencasting pagina:

http://fedoraproject.org/wiki/ScreenCasting

#### 3.1.6. Uitgebreide ondersteuning door middel van plugins

De meeste van de media spelers in Fedora kunnen plugins gebruiken om ondersteuning van extra media formaten en geluids uitgang systemen toe te voegen. Sommige gebruiken krachtige multimedia raamwerken, zoals het gstreamer pakket, om media formaat ondersteuning en geluids output af te handelen. Fedora biedt plugin pakketten voor deze uitgang ondersteuning en voor individuele applicaties, en derden kunnen extra plugins aanbieden voor nog meer mogelijkheden.

#### 3.1.7. Infrarood afstandsbediening ondersteuning

Een nieuw grafisch frontend voor LIRC wordt geleverd door gnome-lirc-properties, wat het eenvoudig maakt om infrarode afstandsbedieningen te verbinden en te configureren. LIRC wordt routinematig gebruikt in multimedia toepassingen om ondersteuning voor infrarode afstandsbediening te geven, het gebruiken in Rhythmbox en Totem moet even eenvoudig zijn als het aansluiten van de afstandsontvanger op je computer, selecteer daarna Auto-detect in de Infrared Remote Control voorkeursinstellingen.

Als je een vorige instelling met LIRC had, wordt het aanbevolen om de configuratie bestanden opnieuw aan te maken met gnome-lirc-properties. Dit is vereist zodat de meeste toepassingen met je nieuwe opstelling zullen werken.

Refereer naar de eigenschappen pagina voor meer informatie:

https://fedoraproject.org/wiki/Features/BetterLIRCSupport

#### 3.1.8. Tik-vrije PulseAudio

De PulseAudio geluids server is herschreven om op een timer gebaserde audio planning te gebruiken in plaats van de traditionele op interrupts gebaseerde aanpak. Dit is de aanpak die door andere systemen zoals Apple's CoreAudio en de Windows Vista audio subsysteem wordt gebruikt. De audio planning gebaseerd op timers heeft een aantal voordelen, waaronder gereduceerd vermogens gebruik, minimalisatie van drop-outs, en flexibele afstelling van latency volgens de behoefte van de toepassing.

#### 3.1.9. SELinux weigeringen in Totem en andere GStreamer toepassingen

Gebruikers kunnen SELinux weigeringen ondervinden tijdens het gebruik van Totem of andere GStreamer toepassingen voor het afspelen van multimedia inhoud. Het SELinux Troublshooting gereedschap kan boodschappen genereren gelijkend op de volgende boodschap:

    SELinux voorkomt dat gst-install-plu de programma stack uitvoerbaar maakt.

Dit kan voorkomen als oudere versies van de Fluendo MP3 codecs geinstalleerd zijn. Om het probleem op te lossen installeer je de laatste versie de Fluendo MP3 decoder plugin, welke geen uitvoerbare stack nodig heeft.

## 4. Wat is Nieuw voor Desktop Gebruikers

### 4.1. Fedora Desktop

Deze sectie behandelt veranderingen die de gebruikers van de grafische desktop van Fedora ondervinden.

#### 4.1.1. Beter ondersteuning voor webcam

Fedora 10 heeft verbeterde ondersteuning voor webcams.

Deze ondersteuning volgt op de verbeteringen aan de UVC driver die in Fedora 9 geintroduceert is met toevoegen van ondersteuning voor elke webcam met een Windows Vista compliant logo. Fedora 10 bevat een nieuwe V4L2 versie van gspca, een USB webcam driver framework met ondersteuning voor vele USB webcam bruggen en sensoren.

Gebruikersruimte ondersteuning voor webcams is ook verbeterd door het toevoegen van `libv4l` en vernieuwen van alle toepassingen die webcams gebruiken om `libv4l` te gebruiken. Deze ondersteuning zorgt ervoor dat deze toepassingen alle fabrikant specifieke en custom video formaten afgegeven door vele webcams begrijpen, in het bijzonder vele van de webcams die ondersteund worden door gspca.

Voor een lijst van alle webcams en toepassingen waarmee de nieuwe webcam ondersteuning van Fedora 10 mee getest is refereer je naar https://fedoraproject.org/wiki/Features/BetterWebcamSupport. Voor een lijst van alle webcams die door de originele versie van gspca ondersteund worden refereer je naar de originele gspca website.

http://mxhaard.free.fr/spca5xx.html

De V4L2 versie van gspca in Fedora 10 ondersteunt al deze webcams en meer.

#### 4.1.2. Plymouth grafisch opstarten

Voor informatie over de nieuwe grafische opstart mode lees Section 2.6, “Fedora 10 opstart tijd”.

#### 4.1.3. Infrarood afstandsbediening ondersteuning

Nieuw in Fedora 10 is het gnome-lirc-properties pakket met een nieuw grafisch frontend voor het configureren van LIRC voor gebruik met toepassingen die het protocol ondersteunen. Voor meer informatie refereer je naar Section 4.1.3, “Infrarood afstandsbediening ondersteuning”.

LIRC wordt routinematig gebruikt in multimedia toepassingen om ondersteuning te krijgen voor infrarode afstandbedieningen, en het gebruik ervan in Rhythmbox en Totem moet zo eenvoudig zijn als het aansluiten van de afstandbediens ontvanger aan je computer en daarna Auto-detect in de Infrared Remote Control voorkeuren te selecteren.

https://fedoraproject.org/wiki/Features/BetterLIRCSupport

#### 4.1.4. Bluetooth BlueZ 4.0

De Bluetooth ondersteunings stack, BlueZ genaamd (http://www.bluez.org), is vernieuwd naar versie 4.x in Fedora 10. De meeste veranderingen in deze versie zijn nuttig voor ontwikkelaars, maar gebruikers kunnen de nieuwe, gemakkelijker te gebruiken wizard voor het instellen van toetsenborden, muizen, en andere ondersteunde Bluetooth apparaten opmerken. Er is ook de mogelijkheid om de Bluetooth adapter uit te zetten op de meeste laptop merken door gebruik van de Voorkeuren. Deze nieuwe versie zal in de toekomst ook betere ondersteuning geven voor audio apparaten dankzij PulseAudio.

Merk op dat de standaard Bluetooth kernel driver is veranderd naar btusb, wat het vermogensgebruik verlaagt vergeleken met zijn voorganger hci_usb.

#### 4.1.5. GNOME

Deze vrijgave bevat GNOME 2.24. Voor meer details refereer je naar:

http://www.gnome.org/start/2.24/

##### 4.1.5.1. Empathy instant messenger

Empathy instant messenger is beschikbaar in deze vrijgave. Het heeft ondersteuning voor meerdere protocollen inclusief IRC, XMPP(Jabber), Yahoo, MSN, en anderen via plugins. Het ondersteunt video en voice in het XMPP protocol, met ondersteuning voor andere protocollen in ontwikkeling. Empathy gebruikt het telepathy framework dat een aantal extra plugins heeft:

- telepathy-gabble - Jabber/XMPP plugin

- telepathy-idle - IRC plugin

- telepathy-butterfly - MSN plugin

- telepathy-sofiasip - SIP plugin

- telepathy-haze - Libpurple (Pidgin) bibliotheek verbindings beheerder geeft ondersteuning voor andere protocollen zoals Yahoo

Pidgin is nog steeds beschikbaar in de Fedora software repository en wordt als standaard behouden voor gebruikers die vernieuwen vanaf een vorige vrijgave van Fedora.

##### 4.1.5.2. GNOME Beeldscherm Beheerder

De GNOME Display Manager (`gdm`) is vernieuwd naar de laatste upstream code, wat een compleet herschrijven inhield gedreven door Fedora ontwikkelaars. PolicyKit kan gebruikt worden om het uitzetten en opstarten te controleren. Het configuratie gereedschap gdmsetup ontbreekt op dit moment, en gaat vervangen worden. Voor configuratie veranderingen, refereer je naar:

http://live.gnome.org/GDM/2.22/Configuration

##### 4.1.5.3. Codec installatie hulp

De GStreamer codec installatie hulp codeina is vervangen door een op PackageKit gebaserde oplossing voor Fedora 10. Als Totem, Rhythmbox, of een andere GStreamer toepassing een plugin nodig heeft om een film of muziekstuk af te spelen, verschijnt een PackageKit dialoog die de gebruiker toestaat om te zoeken naar de benodigde pakketten in de geconfigureerde reposities.

Meer details zijn beschikbaar op de kenmerken pagina:

https://fedoraproject.org/wiki/Features/GStreamer_dependencies_in_RPM

#### 4.1.6. KDE

Deze vrijgave bevat KDE 4.1.2. Omdat het kdevelop pakketten nog geen onderdeel zijn van KDE 4.1 en kdewebdev alleen gedeeltelijk beschikbaar is (geen Quanta) in KDE 4.1, worden de KDE 3.5.10 versies van deze pakketten meegeleverd. Een kdegames3 pakket met die spellen die nog niet naar KDE 4 zijn overgezet, is ook beschikbaar.

http://kde.org/announcements/announce-4.1.2.php

KDE 4.1 is de laatste vrijgave van KDE 4 en heeft verschillende nieuwe eigenschappen, vele gebruiks verbeteringen, en fout herstellingen van KDE 4.0, de eerste KDE 4 vrijgave serie. Deze nieuwe vrijgave bevat een map view desktop applet (Plasmoid), verbeteringen in Dolphin en Konqueror en veel nieuwe en verbeterde toepassingen. KDE 4.1.2 is een fout herstel vrijgave van de KDE 4.1 serie.

Fedora 10 bevat niet de verouderde KDE 3 Desktop. Het bevat wel een compatibel KDE 3 Ontwikkel Platform, welke gebruikt kan worden om KDE 3 toepassingen te bouwen en te draaien binnen KDE 4 of elke andere desktop omgeving. Refereer naar de Paragraaf 7.6, “KDE 3 Ontwikkel Platform en Bibliotheken” sectie voor meer details over wat is opgenomen.

Fedora 10 bevat een momentopname van knetworkmanager, welke werkt met de voor-uitgave van NetworkManager 0.7 in Fedora 10. Omdat het nog niet geschikt was bevonden voor productie gebruik, gebruiken de KDE Live images in plaats hiervan nm-applet van NetworkManager-gnome (als in Fedora 8 en 9). De `gnome-keyring-daemon` faciliteit bewaart wachtwoorden voor deze versleutelings technologien. Als je knetworkmanager wilt uitproberen kan het geinstalleerd worden van de repository.

Omdat de native KWin scherm beheerder nu optioneel ook samenstellen en desktop effecten ondersteunt, bevatten de KDE Live images niet langer Compiz/Beryl (sinds Fedora 9). De KWin samenstellen/effecten mode is standaard uitgezet, maar kan aangezet worden in systemsettings. Compiz (met KDE 4 integratie) is beschikbaar van de repository door het installeren van het compiz-kde pakket.

##### 4.1.6.1. Verbeteringen

- Plasma is meer volwassen en paneel configuratie is uitgebreid. De nieuwe paneel controller maakt het gemakkelijk om je paneel te configureren door het geven van directe visuele terugkoppeling. De Plasma folderview applet geeft een overzicht van een map en staat je dus toe om bestanden op de desktop te bewaren. Het vervangt andere welbekende iconen op de desktop.

##### 4.1.6.2. Pakket en toepassing veranderingen

- Fedora 10 bevat kdepim 4.1.2 in plaats van 3.5.x.

- libkipi, libkexiv2, en libkdcraw zijn achterhaald door de KDE 4 versies in het kdegraphics pakket. Overeenkomstig zijn kipi-plugins, digikam, en kphotoalbum vernieuwd naar KDE 4 versies.

- kpackagekit, een KDE frontend voor PackageKit, is nu beschikbaar. (Het wordt later misschien beschikbaar gemaakt als een vernieuwing voor Fedora 9).

Bovendien zijn de volgende veranderingen gemaakt sinds de Fedora 9 vrijgave, welke beschikbaar zijn gemaakt voor vernieuwingen in Fedora 9, ook onderdeel van Fedora 10:

- KDE is vernieuwd van versie 4.0.3 naar 4.1.2.

- qt en PyQt4 zijn vernieuwd van 4.3 naar 4.4.

- kdewebdev, kdevelop, kdegames3, en de KDE 3 backwards-compatibilty bibliotheken zijn vernieuwd van 3.5.9 naar 3.5.10.

- QtWebKit is nu onderdeel van het qt pakket. Het alleenstaande WebKit-qt pakket is verouderd.

- Het nieuwe pakket qgtkstyle bevat een Qt 4 stijl welke GTK+ gebruikt voor tekenen, wat een betere integratie van Qt 4 en KDE 4 toepassingen geeft in GNOME.

- De `phonon` bibliotheek, die onderdeel was van kdelibs in Fedora 9, is nu een apart pakket. Een optioneel GStreamer backend phonon-backend-gstreamer) is nu beschikbar, maar de xine-lib backend, die nu verpakt is als phonon-backend-xine, is nog steeds de aanbevolen standaard backend en wordt nu vereist door het phonon pakket.

- Het kdegames3 pakket biedt niet langer ontwikkel ondersteuning voor de KDE 3 versie van libkdegames omdat niets in Fedora behalve kdegames3 zelf deze bibliotheek nog gebruikt.

- Het pakket okteta is nu onderdeel van kdeutils.

- Het pakket dragonplayer is nu onderdeel van kdemultimedia.

- Het programma kaider in naam veranderd naar Lokalize en is nu onderdeel van kdesdk.

- Het ksirk pakket is overgezet naar KDE 4 en is nu onderdeel van kdegames.

- Het extragear-plasma pakket is van naam veranderd in kdeplasma-addons.

#### 4.1.7. LXDE

Deze vrijgave van Fedora bevat een extra desktop omgeving genaamd LXDE. LXDE is een nieuw project dat een lichtgewicht, snelle desktop omgeving biedt ontworpen om bruikbaar te zijn en tevens licht genoeg om het hulpbronnen gebruik laag te houden. Om LXDE te installeren gebruikt je het Software toevoegen/verwijderen gereedschap of je voert uit:

    su -c 'yum groupinstall LXDE'

Als je alleen de basis onderdelen van LXDE nodig hebt, installeer je het lxde-common pakket:

    su -c 'yum install lxde-common'

#### 4.1.8. Sugar Desktop

De Sugar Desktop is ontstaan uit het OLPC initiatief. Het staat Fedora gebruikers en ontwikkelaars het volgende toe:

- Bouwen op de collaboratieve omgeving.

- Testen van Sugar op een bestaand Fedora systeem door het selecteren van de Sugar omgeving van de display manager.

- Ontwikkelaars met interesse om te werken aan de Sugar interface of schrijf activiteiten hebben nu een ontwikkelplatform zonder een XO laptop nodig te hebben.

#### 4.1.9. Web browsers

##### 4.1.9.1. Het aanzetten van de Flash plugin

Fedora bevat swfdec en gnash, welke vrije en open bron implementaties van Flash zijn. We moedigen je aan om een van hen uit te proberen voordat je de Flash plugin met restricties van Adobe ophaalt. De Adobe Flash Player plug-in gebruikt een gesloten geluids omgeving die niet goed werkt zonder extra ondersteuning. Voer het volgende commando uit om die ondersteuning aan te brengen:

          su -c 'yum install libflashsupport'

Als je Flash 10 gebruikt heb je libflashsupport niet meer nodig omdat het gebruik van ALSA in deze versie hersteld is.

Gebruikers van Fedora x86_64 moeten het nspluginwrapper.i386 pakket installeren om de 32-bit Adobe Flash plugin aan te zetten in Firefox, en het libflashsupport.i386 pakket om het geluid van de plugin aan te zetten.

Installeer de nspluginwrapper.i386, nspluginwrapper.x86_64, en libflashsupport.i386 pakketten:

    su -c 'yum install nspluginwrapper.{i386,x86_64} libflashsupport.i386'

Installeer de flash-plugin, nadat nspluginwrapper.i386 is geinstalleerd:

    	su -c 'yum install libflashsupport'

Voer `mozilla-plugin-config` uit om de flash plugin te registreren:

    	su -c 'mozilla-plugin-config -i -g -v'

Sluit alle Firefox vensters, en start Firefox opnieuw op. Type `about:plugins` in de URL balk om je ervan te verzekeren dat de plugin geladen is.

##### 4.1.9.2. PC Luidspreker uitzetten

De PC luidspreker staat standaard aan in Fedora. Als je dit niet wilt, zijn er twee manieren om de geluiden te voorkomen:

- Verlaag het volume tot een acceptabel nivo of demp de PC luidspreker volledig in alsamixer met de instelling voor PC Speak.

- Zet de PC luidspreker voor het gehele systeem uit door de volgende commando's in een console uit te voeren:

      	    su -c 'modprobe -r pcspkr' su -c 'echo "install pcspkr :" >> /etc/modprobe.conf'

### 4.2. Netwerk

Deze sectie bevat informatie over netwerk veranderingen in Fedora 10.

#### 4.2.1. Het Delen van Draadloze Verbinding

De NetworkManager applet nm-applet is vernieuwd om een betere verbindings deling te krijgen met het Nieuw draadloos netwerk aanmaken menu item.

Het delen van verbinding maakt het mogelijk om eenvoudig een ad-hoc WiFi netwerk op te zetten op een machine met een netwerk verbinding en een ongebruikte wireless kaart. Als de machine een primaire netwerk verbinding heeft (bedraad, 3G, tweede wireless kaart), wordt de route zo opgezet dat de apparaten verbonden met het ad-hoc WiFi netwerk de verbinding naar buiten het netwerk kunnen delen.

Als je een nieuw WiFi netwerk aanmaakt, moet je de naam opgeven van het netwerk en welke wireless beveiliging gebruikt moet worden. NetworkManager stelt dan de wireless kaart in om te werken als een ad-hoc WiFi node waarop anderen kunnen aansluiten. De route zal opgezet worden tussen het nieuwe netwerk en de primaire netwerk verbinding, en DHCP wordt gebruikt om IP adressen te verstrekken op het nieuwe gedeelde WiFi netwerk. DNS verzoeken worden ook transparant doorgestuurd naar de upstream naamservers.

### 4.3. Afdrukken

De printer beheerder (system-config-printer of SysteemBeheerAfdrukken) gebruikers interface is veranderd om er vriendelijker uit te zien en om meer in lijn te zijn met moderne desktop toepssingen. De system-config-printer toepassing hoeft niet meer als root gebruiker gedraaid te worden.

Andere veranderingen zijn:

- Het configuratie gereedschap scherm is eenvouder om te gebruiken gemaakt. Dubbel-klikken op een printer icoon opent een eigenschappen dialoog venster. Dit vervangt het oude gedrag met een lijst van printer namen links en eigenschappen voor de geselecteerde printer rechts.

- De CUPS authenticatie dialoog selecteert de juiste gebruikers-naam en staat toe deze tijdens de operatie te veranderen.

- Als het configuatie scherm draait, wordt de lijst van printers dynamisch vernieuwd.

- Alle taken voor een specifieke printer worden getoond door rechts te klikken op een printer icoon en Printerwachtrij bekijken te selecteren. Om printer taken in de wachtrij voor verscheidene printers te zien, selecteer je eerst de gewenste printers voordat je rechts klikt. Om alle taken te zien klik je rechts zonder eerst een printer te selecteren.

- Het taak controle gereedschap toont een boodschap als een taak faalt. Als de printer hierdoor is gestopt, wordt dit in de boodschap getoond. Een Diagnose knop start de trouble shooter op.

- Het taak controle gereedschap voert nu proxy authenticatie uit. Een opgestarte taak die authenticatie vereist op de CUPS backend laat nu een authenticatie dialoog zien zodat de taak kan doorgaan.

- De print status dialoog (voor GTK+) geeft meer informatie over de status van printers. Bijvoorbeeld printers die geen papier meer hebben laten een waarschuwings embleem zien op hun icoon. Printers in pauze tonen ook een embleem, en printers die taken weigeren worden in grijs getoond om aan te geven dat ze niet beschikbaar zijn.

### 4.4. Pakket Opmerkingen

De volgende secties bevatten informatie met betrekking tot de softwarepakketten die significante veranderingen hebben ondergaan voor Fedora 10. Voor een makkelijkere toegang zijn deze georganiseerd door gebruik te maken van dezelfde groepen die worden getoond in het installatie systeem.

#### 4.4.1. GIMP

Fedora 10 bevat versie 2.6 van het GNU Image Manipulation Program.

Deze nieuwe versie is ontworpen om compatibel te zijn met vorige versies, zodat bestaande plug-ins en scripts van derden nog steeds werken, met een kleine uitzondering: De Script-Fu Scheme interpreter accepteert geen variabele definities meer zonder een initiele waarde, wat niet in lijn is met de taal standaard. Scripts toegevoegd aan de Fedora pakketten zullen dit probleem niet hebben, maar als je scripts uit andere bronnen gebruikt, refereer je naar de GIMP vrijgave informatie voor meer details en hoe je de scripts kunt herstellen die dit probleem hebben:

http://www.gimp.org/release-notes/gimp-2.6.html

Bovendien is het gimptool script dat gebruikt wordt om plug-ins en scripts van derden te bouwen en te installeren verplaatst van het gimp pakket naar het gimp-devel pakket. Installeer dit pakket als je gimptool wilt gebruiken.

#### 4.4.2. Juridische Informatie

De volgende juridische informatie is van belang voor sommige software in Fedora.

Portions Copyright © 2002-2007 Charlie Poole or Copyright © 2002-2004 James W. Newkirk, Michael C. Two, Alexei A. Vorontsov or Copyright © 2000-2002 Philip A. Craig

### 4.5. Internationale taal ondersteuning

Deze sectie bevat informatie over taalondersteuning in Fedora.

- Localisatie (vertaling) van Fedora wordt gecoordineerd door het Fedora Localization Project -- http://fedoraproject.org/wiki/L10N

- Internationalisatie van Fedora wordt onderhouden door het Fedora I18n Project -- http://fedoraproject.org/wiki/I18N

#### 4.5.1. Talen dekking

Fedora bevat een verscheidenheid aan software die vertaald is in vele talen. Voor een lijst van talen refereer je naar het vertalings overzicht voor de Anaconda module, wat een van de kern software toepassingen in Fedora is.

- http://translate.fedoraproject.org/languages

- http://translate.fedoraproject.org/module/anaconda

##### 4.5.1.1. Taal ondersteuning installatie

Voor het installeren van taalpakketten en extra taal ondersteuning te installeren van de Talen groep, voer je dit commando uit:

    	su -c 'yum groupinstall
    	  <language>-support'

In het bovenstaande commando, is `<language>` de actuele taal naam, zoals `assamese`, `bengali`, `chinese`, enzovoort.

Gebruikers van SCIM die een upgrade uitvoeren van oudere versies van Fedora worden sterk aangeraden om scim-bridge-gtk te installeren. Deze toepasssing werkt goed met C++ applicaties van derden die gelinkt zijn met oudere versies van libstdc++.

##### 4.5.1.2. Transifex

Transifex is het online gereedschap van Fedora voor het toevoegen van vertalingen voor projecten op systemen op afstand en op systemen met verschillende versie beheer software. Vele van de kern pakketten gebruiken Transifex om vertalingen van talrijke medewerkers te ontvangen.

http://transifex.org/

Door een combinatie van nieuwe web gereedschappen (http://translate.fedoraproject.org), groei van de gemeenschap, en een beter proces, kunnen vertalers nu rechtstreeks bijdragen aan elk upstream project met een vertaler-georienteerde Web interface. Ontwikkelaars van projecten zonder een bestaande vertaal gemeenschap kunnen nu de bestaande Fedora gemeenschap van vertalers eenvoudig bereiken. Omgekeerd, kunnen vertalers verschillende aan Fedora gerelateerde projecten eenvoudig bereiken om vertalingen bij te dragen.

https://translate.fedoraproject.org/submit

#### 4.5.2. Lettertypes

Lettertypes voor de meeste talen worden standaard geinstalleerd op de desktop om een goede standaard taal dekking te geven.

##### 4.5.2.1. Standaard taal voor Han Unification

Als geen Asiatische locale in op GTK gebaseerd toepassingen wordt gebruikt, kunnen Chinese karakters (dat wil zeggen, Chinese Hanzi, Japanse Kanji, of Koreaanse Hanja) omgezet worden met een mix van Chinese, Japanse, en Koreaanse lettertypes afhankelijk van de tekst. Dit gebeurt als Pango niet voldoende context heeft om te weten welke taal wordt gebruikt. De huidige standaard lettertype configuratie schijnt de voorkeur te hebben voor Chinese lettertypes. Als je gewoonlijk bijvoorbeeld Japanse of Koreaanse types wilt gebruiken, kun je Pango vertellen deze standaard te gebruiken door het zetten van de `PANGO_LANGUAGE` omgevings variabele. Bijvoorbeeld ....

    	export PANGO_LANGUAGE=ja

... zorgt ervoor dat Pango bij het omzetten een Japanse tekst veronderstelt als het geen andere indicatie heeft.

##### 4.5.2.2. Japans

Het fonts-japanese pakket is van naam veranderd in japanese-bitmap-fonts.

##### 4.5.2.3. Khmer

Khmer OS lettertypes khmeros-fonts zijn toegevoegd aan Fedora for Khmer ondersteuning in deze vrijgave.

##### 4.5.2.4. Koreaans

Het un-core-fonts pakket vervangt baekmuk-ttf-fontsals de nieuwe standaard Hangul lettertype.

##### 4.5.2.5. Complete lijst van veranderingen

Alle lettertypes die veranderd zijn worden getoond op hun eigen pagina:

http://fedoraproject.org/wiki/Fonts_inclusion_history#F10

| Lettertypes in Fedora Linux
De Fonts SIG (http://fedoraproject.org/wiki/Fonts_SIG) heeft liefdevolle aandacht voor de Fedora Linux lettertypes (http://fedoraproject.org/wiki/Fonts). Wordt lid van deze groep als je interesse hebt in het maken, verbeteren, verpakken, suggereren van een lettertype. Alle hulp wordt gewaardeerd. http://fedoraproject.org/wiki/Joining_the_Fonts_SIG http://fedoraproject.org/wiki/Fonts_and_text-related_creative_tasks http://fedoraproject.org/wiki/Fonts_and_text_quality_assurance http://fedoraproject.org/wiki/Fonts_packaging http://fedoraproject.org/wiki/Font_wishlist

#### 4.5.3. Invoermethoden

Er een een nieuwe yum groep met de naam input-methods en input methods omdat vele talen nu standaard geinstalleerd worden. Dit staat toe dat het standaard input methode systeem aangezet wordt en dat de standaard input methode voor de meeste talen meteen beschikbaar is. Het brengt ook normale installaties in lijn met Fedora Live.

##### 4.5.3.1. im-chooser en imsettings

Het is nu mogelijk om de input methodes te starten en te stoppen tijdens het draaien dankzij het imsettings framework. De `GTK_IM_MODULE` omgevings variabele is standaard niet meer nodig maar kan nog steeds gebruikt worden om imsettings te overheersen.

Input methodes wordt standaard alleen opgestart op een desktop met een Aziatische locale. De huidige locale lijst is: `as`, `bn`, `gu`, `hi`, `ja`, `kn`, `ko`, `ml`, `mr`, `ne`, `or`, `pa`, `si`, `ta`, `te`, `th`, `ur`, `vi`, `zh`. Gebruik im-chooser met Systeem+Voorkeuren+Persoonlijk+Input methode om input methode gebruik op je desktop uit of aan tezetten.

##### 4.5.3.2. Nieuw ibus input methode systeem

Fedora 10 bevat ibus, een nieuw input methode systeem dat is ontwikkeld om de beperkingen van scim te omzeilen. Het wordt misschien het standaard input methode systeem in Fedora 11.

http://code.google.com/p/ibus

Het biedt al een aantal input methode machines en immodules:

- `ibus-anthy` (Japans)

- `ibus-chewing` (Traditioneel·Chinees)

- `ibus-gtk` (GTK immodule)

- `ibus-hangul` (Koreaans)

- `ibus-m17n` (Indiaas en vele andere talen)

- `ibus-pinyin` (Eenvoudig Chinees)

- `ibus-qt` (Qt immodule)

- `ibus-table` (Chinees, enz.)

We moedigen iedereen aan om ibus te installeren, het te testen voor hun taal, en elk probleem te rapporteren.

#### 4.5.4. Indiaas toetsenbord op het scherm

Fedora 10 bevat iok, een virtueel toetsenbord op het scherm voor Indiaase talen, wat toestaat om Inscript toetsenbord indelingen en andere 1:1 toets toewijzigingen te gebruiken. Voor meer informatie refereer je naar de homepagina:

https://fedorahosted.org/iok

#### 4.5.5. Ondersteuning voor Indiaase collatie

Fedora 10 bevat sorteer ondersteuning voor Indiaase talen. Dit ondersteunt het tonen van herstellingen en de volgorde van menus in deze talen, door ze in een gesorteerde volgorde te tonen en het eenvoudig te maken gewenste onderdelen te vinden.

Deze talen zijn ontworpen om voor die ondersteuning:

- Gujarati

- Hindi

- Kannada

- Kashmiri

- Konkani

- Maithili

- Marathi

- Nepali

- Punjabi

- Sindhi

- Telugu

## 5. Wat is Nieuw voor Gamers, Wetenschappers en Hobbyisten

### 5.1. Spelletjes en vermaak

Fedora levert een selectie van spellen die een gevarieerd aantal genres bestrijken. Gebruikers kunnen een klein pakket spellen voor GNOME (gnome-games) en KDE (kdegames) installeren. Er zijn ook veel extra spellen beschikbaar in de repositories die elk belangrijk genre omvatten.

De Fedora Project website bevat een gedeelte dat zich toelegt op spellen met details van vele van de beschikbare spellen, inclusief overzichten en installatie instructies. Voor meer informatie, refereer je naar:

http://fedoraproject.org/wiki/Games

Voor een lijst van andere spellen die beschikbaar zijn voor installatie, selekteer je Toepassingen → Software·toevoegen/verwijderen, of via de commando regel:

        yum groupinfo "Games and Entertainment"

Voor hulp om yum te gebruiken voor het installeren van de spel pakketten refereer je naar de gids beschikbaar op:

http://docs.fedoraproject.org/yum/

### 5.2. Radio Amateur

Fedora 10 bevat een aantal toepassingen en bibliotheken die interessant zijn voor radio amateurs en electronica hobbyisten. Veel van deze toepassingen zijn toegevoegd aan de Fedora Electronic Lab versie. Fedora bevat ook een aantal VLSI en IC ontwerp gereedschappen.

- Geluidskaart toepassingen omvatten fldigi, gpsk31, gmfsk, lpsk31, xfhell, en xpsk31.

- Het gnuradio pakket is een in software gedefinieerde radio omgeving.

- De aprsd en xastir pakketten bieden APRS mogelijkheden.

- De gEDA suite bestaat uit een geintegreerde set schematische toepassingen voor vastleggen, netlisten, circuit simulatie, en PCB layout.

- De gspiceui, ngspice, en gnucap pakketten bieden mogelijkheden voor circuit simulatie.

Er is een gevarieerd aantal andere gereedschappen voor het leren van Morse code, baan voorspelling en sateliet volgen, maken van schema's en PCB layout, houden van radio amateur logboek, en andere toepassingen die interessant zijn voor radio amateurs en electronica liefhebbers.

## 6. Functies en Verbeterigen voor Power Gebruikers

### 6.1. Server gereedschappen

Deze sectie belicht veranderingen en toevoegingen aan de verschillende GUI server en systeem configuratie gereedschapen in Fedora 10.

#### 6.1.1. First Aid Kit

Firstaidkit is een volledig geautomatiseerde herstel applicatie dat het herstellen van subsystemen gemakkelijker maakt voor technische en niet-technische gebruikers. Firstaidkit is ontworpen om automatisch problemen te herstellen terwijl het aandacht geeft aan het handhaven van de integriteit van gebruikers data. Het is beschikbaar in de rescue mode, op de Fedora Live CD. en op draaiende systemen.

- Project site -- https://fedorahosted.org/firstaidkit/

### 6.2. Bestandssystemen

#### 6.2.1. eCryptfs

Fedora 10 bouwt verder op de versleutelde bestandsysteem ondersteuning die voor het eerst in Fedora 9 in gebruik kwam, en lost een aantal problemen op die data corruptie konden veroorzaken.

#### 6.2.2. EXT4

Fedora 9 had voor het eerst een preview voor ext4 ondersteuning. Fedora 10 brengt een volledig ext4 compatibel e2fsprogs. Bovendien, heeft het partitie scherm in Anaconda een ext4 bestandsysteem optie beschikbaar als je de installer opstart met de `ext4` optie. Fedora 10 brengt ook latere toewijzing aan ext4. Echter, ext4 in Fedora 10 ondersteunt op dit moment geen bestandsystemen groter dan 16 TiB.

#### 6.2.3. XFS

XFS is nu een ondersteund bestandsysteem en een optie in het partitie scherm van Anaconda.

## 7. Wat is Nieuw voor Ontwikkelaars

### 7.1. Run tijd

#### 7.1.1. Python NSS verbindingen

Python verbindingen voor NSS/NSPR staan Python programma's toe om de NSS cryptografische bibliotheken te gebruiken voor SSL/TLS en PKI certificaat beheer. Het python-nss pakket geeft een Python verbinding met de NSS en NSPR ondersteunings bibliotheken.

Network Security Services (NSS) zijn een aantal bibliotheken die security-enabled client en server applicaties ondersteunen. Applicaties die gebouwd worden met NSS ondersteunen SSL v2 en v3, TLS, PKCS #5, PKCS #7, PKCS #11, PKCS #12, S/MIME, X.509 v3 certificaten en andere veiligheids standaarden. NSS heeft FIPS 140 validatie gekregen van NIST.

- http://people.redhat.com/jdennis/python-nss/doc/api/html/index.html -- Bibliotheek Documentatie

### 7.2. Java

#### 7.2.1. De beste soort vrije software Java implentatie

Fedora bevat verscheidene beste soort vrije software Java(TM) implementaties, verkregen door actieve toepassing van innovatieve technologie integraties gemaakt door Fedora en anderen binnen upstream projecten. De implementaties geintegreerd in Fedora zijn gebaseerd op OpenJDK (http://openjdk.java.net/) en het IcedTea GNU/Linux distributie integratie project (http://icedtea.classpath.org/), of zijn gebaseerd op alternatieven zoals de GNU Compiler for Java (GC) - http://gcc.gnu.org/java en de GNU Classpath core libraries (http://www.gnu.org/software/classpath/). Alle Fedora innovaties zijn upstream gebracht om de breedst mogelijke integratie te krijgen van de technologien in algemene Java implementaties.

De implementatie van OpenJDK 6 in Fedora 10 gebruikt de HotSpot virtuele machine runtime compiler op x86, x86_64, en SPARC. Op PowerPC (PPC) gebruikt het de zero interpreter, welke langzamer is. Op alle architecturen is een alternative implementatie gebaseerd op GCJ en GNU Classpath opgenomen dat een ahead-of-time compiler bevat om native binaries te maken.

Fedora binaries voor geselecteerde architecturen (op dit moment alleen x86 en x86_64 gebaseerd op OpenJDK) zijn getest tegen de Java Compatibility Kit (JCK) door Red Hat om 100% compatibiliteit te garanderen met de Java Specification (JDK 1.6 op dit moment).

#### 7.2.2. Omgaan met Java Applets en web start toepassingen

In Fedora 10 is gcjwebplugin vervangen door IcedTeaPlugin welke niet-vertrouwde applets veilig in een Web browser draait en welke op alle architecturen werkt. Je kunt zien welke Applet Plugins zijn geinstalleerd door `about:plugins` in te typen in Firefox. De nieuwe plugin voegt ondersteuning toe voor de JavaScript brug (LiveConnect) dat in eerdere versies ontbrak. Voor meer informatie over "bytecode-to-JavaScript brug (LiveConnect)", refereer je naar het bug rapport:

https://bugzilla.redhat.com/show_bug.cgi?id=304021

Terugkoppeling op de veiligheids policy wordt op prijs gesteld. Als je vermoedt dat de veiligheids policy te beperkend is voor het aanzetten van beperkte applets, volg je deze werkwijze:

- Voer het firefox -g commando uit in een terminal venster om te zien welke beperkingen er zijn.

- Sta dan de beperkte toestemming toe in het `/usr/lib/jvm/java-1.6.0-openjdk-1.6.0.0/jre/lib/security/java.policy` bestand.

- Dien een fout rapport in, zodat jouw uitzondering toegevoegd kan worden aan de veiligheids policy van het pakket. Deze uitzonderingen toevoegen aan het pakket voorkomt dat systeem eigenaren in de toekomst het policy bestand moeten aanpassen.

Experimentele Web Start (javaws) ondersteuning via NetX is toegevoegd aan de IcedTea repository. Als een Java Network Launching Protocol (`.jnlp`) bestand ingebed is op een web pagina kun je het openen met de IcedTea Web Start (`/usr/bin/javaws`). Voor meer informatie over NetX, refereer je naar:

http://jnlp.sourceforge.net/

#### 7.2.3. Nieuwe integratie met andere Fedora technologien

Middels het IcedTea project, is OpenJDK geintegreerd met verschillende nieuwe technologien die ook onderdeel zijn van Fedora 10.

##### 7.2.3.1. VisualVM integratie door middel van de NetBeans werkomgeving

VisualVM (jvisualvm) biedt een grafisch overzicht van alle lokale of op afstand draaiende Java toepassingen, laat je alle draaiende threads, classes, en objecten toegewezen door de toepassing zien door het nemen thread dumps, heap dumps, en andere lichtgewicht karakterschets gereedschappen.

##### 7.2.3.2. PulseAudio integratie voor javax.sound

PulseAudio integratie geeft alle voordelen van PluseAudio aan elke java toepassing die het javax.sound pakket gebruikt.

##### 7.2.3.3. Integratie van Mozilla Rhino - JavaScript

Rhino is een pure-Java JavaScript implementatie van Mozilla en biedt een gemakkelijke vermenging van Java en JavaScript voor ontwikkelaars door gebruik van het javax.script pakket.

##### 7.2.3.4. Andere verbeteringen

In Fedora 10 is ook Java cryptografie (javax.crypto) volledig ondersteund zonder enige (regionale) restricties.

#### 7.2.4. Fedora en JPackage

Fedora 10 bevat vele pakketten afgeleid van het JPackage Project.

http://jpackage.org

Sommige van deze pakketten zijn in Fedora aangepast om afhankelijkheden van eigendomsmatige software te verwijderen en om gebruik te maken de ahead-of-time compilatie eigenschappen van GCJ. Gebruik de Fedora repositories om deze pakketten te vernieuwen, of gebruik de JPackage repository voor pakketten die niet door Fedora geleverd worden. Refereer naar de JPackage·website voor meer informatie over het project en de software die het biedt.

| Vermengen van Pakketten van Fedora en JPackage
Onderzoek de compatibiliteit van pakketten voordat je software installeert van zowel de Fedora als de JPackage repositories op hetzelfde systeem. Pakketten die niet verenigbaar zijn kunnen ingewikkelde problemen veroorzaken.

#### 7.2.5. Opmerking over vernieuwen vanaf Fedora 8 - OpenJDK Vervangt IcedTea

Sinds Fedora 9 zijn de pakketten genaamd java-1.7.0-icedtea* in Fedora 8 herbenoemd naar java-1.6.0-openjdk*. De Fedora 8 IcedTea pakketten volgden de onstabiele OpenJDK 7 tak, terwijl de java-1.6.0-openjdk* pakketten de stabiele OpenJDK 6 tak volgen. Alle upstream IcedTea bronnen zijn toegevoegd aan de java-1.6.0-openjdk SRPM.

Als je upgrade van een installatie gebaseerd op Fedora 8 die IcedTea nog geinstalleerd heeft, gebeurt de pakket overgang niet automatisch. De pakketten gerelateerd aan IcedTea en gebaseerd op OpenJDK 7 moeten eerst verwijderd worden, daarna kunnen de nieuwe OpenJDK 6 pakketten geinstalleerd worden.

          su -c 'yum erase java-1.7.0-icedtea{,-plugin}' su -c 'yum install java-1.6.0-openjdk{,-plugin}'

Vernieuwen vanaf Fedora 9 vereist geen speciale aktie.

### 7.3. Hulpmiddelen

Deze sectie beschrijft verschillende ontwikkel gereedschappen en mogelijkheden.

#### 7.3.1. Eclipse

Deze vrijgave van Fedora bevat Fedora Eclipse, gebaseerd op de Eclipse SDK versie 3.4. De 3.4 serie van vrijgaves heeft een "Wat is nieuw in 3.4" pagina:

http://help.eclipse.org/stable/index.jsp?topic=/org.eclipse.platform.doc.user/whatsNew/platform_whatsnew.html

Vrijgave informatie specifiek voor 3.4 is ook beschikbaar.

http://www.eclipse.org/eclipse/development/readme_eclipse_3.4.html

Sommige van de opmerkingswaardige eigenschappen in 3.4 zijn een aantal verbeteringen in het hanteren van bladwijzers, eenvoudiger manieren voor het vinden en installeren van plugins, en extra hulp met bewerken.

##### 7.3.1.1. Extra plugins

Deze vrijgave van Fedora bevat plugins voor C/C++ (eclipse-cdt), RPM specfile bewerken (eclipse-rpm-editor), PHP (eclipse-phpeclipse), Subversion (eclipse-subclipse), SELinux (eclipse-slide) en (eclipse-setools), reguliere expressie testen (eclipse-quickrex), Fortran (eclipse-photran), Bugzilla integratie (eclipse-mylyn), Git (eclipse-egit), Perl (eclipse-epic), Checkstyle (eclipse-checkstyle), en Python (eclipse-pydev).

##### 7.3.1.2. Vertalingen van het Babel project - eclipse-nls

Deze vrijgave bevat ook de Babel taal pakketten, welke vertalingen geven voor Eclipse en Eclipse plugins voor een aantal talen. Merk op dat sommige van de talen een erg lage dekkingsgraad hebben: zelfs als je de talen hebt geinstalleerd, zul je waarschijnlijk nog veel zinnen in het Engels zien. Het Babel project accepteert bijdrages als je hen wilt helpen met hun vertaal inspanning.

http://www.eclipse.org/babel/

##### 7.3.1.3. Upgraden van Fedora 9

Gebruikers die upgraden van Eclipse 3.3 moeten elke plug-in migreren die ze hebben geinstalleerd van andere bronnen dan RPM's. De eenvoudigste manier om dit te doen is opnieuw installeren. Ontwikkelaars van plug-in's die migreren van 3.3, refereren naar de "Plug-in Migration Guide".

http://help.eclipse.org/ganymede/nav/2_3

#### 7.3.2. Emacs

Fedora 10 bevat Emacs 22.2.

Naast een groot aantal fout herstellingen, bevat Emacs 22.2 nieuwe ondersteuning voor de Bazaar, Nercurial, Monotone, en Git versie beheerssystemen, nieuwe belangrijke manieren voor het bewerken van CSS, Vera, Verilog, en BibTeX stijl bestanden, en verbeterde ondersteuning voor schuivende tekst in de Image mode.

Voor een uitgebreide beschrijving van de veranderingen zie het Emacs nieuws voor deze vrijgave (http://www.gnu.org/software/emacs/NEWS.22.2).

#### 7.3.3. GCC Compiler Collectie

Deze uitgave van Fedora is gebouwd met GCC 4.3.2, welke meegeleverd is met de distributie.

Voor meer informatie over GCC 4.3, refereer je naar:

http://gcc.gnu.org/gcc-4.3/

##### 7.3.3.1. Target specifieke verbeteringen

###### 7.3.3.1.1. IA-32 x86-64

ABI veranderingen

- Te beginnen met GCC 4.3.1 worden decimale drijvende komma variabelen verbonden met hun natuurlijke grenzen als ze worden doorgegeven op de stack voor i386.

Commando-regel veranderingen

- Te beginnen met GCC 4.3.1 is de `-mcld` optie toegevoegd om automatisch een `cld` instructie te genereren in de proloog van functies die string instructies gebruiken. Deze optie wordt gebruikt om compatibel te blijven met sommige operating systemen en kan standaard worden gebruikt voor 32-bit x86 targets door GCC te configureren met de `--enable-cld` configuratie optie.

#### 7.3.4. Verbeterde Haskell ondersteuning

Fedora 10 introduceert betere ondersteuning voor Haskell. Met een nieuwe reeks van pakket richtlijnen en gereedschappen, is het ongelofelijk eenvoudig om elk Haskell programma te ondersteunen dat de Glasgow Haskell Compiler gebruikt. Pakket creatie en gebruik, het gebruik van Fedora's kwaliteits gereedschappen en een paar nieuwe vrienden is nog nooit eenvoudiger geweest. Omdat ondersteuning voor Haskell groeit zal er voortdurende ontwikkeling voor Haskell zijn als meer bibliotheken worden geintroduceert.

Pakket creatie is erg eenvoudig. Haskell geeft al de infrastructuur voor het consistent compileren en gebruiken van pakketten. Een pakket opzetten voor Fedora kost weinig tijd, wat betekent dat code die werkt in Haskell ook zal werken in Fedora.

Fedora levert ook gereedschappen voor het gebruik in ondernemingen van Fedora pakketten. Met de toevoeging van Haskell aan Fedora, staat het de ontwikkelaar nu vrij om toepassingen op ondernemings nivo te schrijven in Haskell en zich zeker te voelen dat de code gebruikt kan worden in Fedora.

https://fedoraproject.org/wiki/Features/GoodHaskellSupport

#### 7.3.5. Objective CAML OCaml Dekking Uitgebreid

Fedora 10 bevat de OCaml 3.10.2 geavanceerde programmeer taal en een zeer uitgebreide lijst van pakketten:

http://cocan.org/getting_started_with_ocaml_on_red_hat_and_fedora#Package_status

OCaml was beschikbaar als een vernieuwing in Fedora 9 maar niet in de eerste vrijgave.

#### 7.3.6. NetBeans

Deze vrijgave van Fedora bevat NetBeans IDE, versie 6.1. NetBeans IDE is een Integrated Develpment Environment (IDE) voor Java, C/C++, Ruby, PHP, etc. Standaard configuratie van de NetBeans IDE (Java SE IDE configuratie) ondersteunt ontwikkeling van programma's voor het Java platform, Standard Edition (Java SE), inclusief ontwikkeling van de modules voor het NetBeans platform.

De NetBeans IDE is een modulair systeem en bevat faciliteiten voor vernieuwen en installeren van plugins. Er is een breed spectrum van plugins voor de NetBeans IDE die worden geleverd door leden van de gemeenschap en door derden.

##### 7.3.6.1. NetBean hulpbronnen

- http://www.netbeans.org/ - Officiele site van het NetBeans project.

- http://wiki.netbeans.org/ - NetBeans Wiki pagina's.

- mailto:linux-packaging@installer.netbeans.org - Mail lijst voor discussie over pakket gerelateerde zaken.

- https://admin.fedoraproject.org/pkgdb/packages/bugs/netbeans - Bug lijst voor de NetBeans IDE.

- https://admin.fedoraproject.org/pkgdb/packages/bugs/netbeans-platform8 - Bug lijst voor het NetBeans Platform.

- http://www.netbeans.org/issues/ - Issue Tracker van het NetBeans project. Gebruik alsjeblieft Component: installer, OS: Linux, Subcomponent: rpm om zaken gerelateerd aan NetBeams RPM's door te geven.

#### 7.3.7. AMQP Infrastructuur

Het AMQP Infrastructure pakket is een onderdeel van het Red Hat Enterprse MRG. Het pakket staat de ontwikkeling toe van schaalbare, interoperabele, en hoge performance applicaties voor bedrijven.

Meer specifiek bevat het het volgende:

- AMQP (protocol versie 0-10) boodschap regelaar/server

- Client aansluitingen voor C++, Python, en Java (met gebruik makende van de JMS interface)

- Een aantal commando regel interface configuratie/beheer toepassingen

- Een snelle asynchrone boodschap bergplaats voor duurzame boodschappen en berichten configuratie.

##### 7.3.7.1. AMQP hulpbronnen

Voor meer informatie, refereer je naar de volgende bronnen:

- Red Hat MRG Documentatie: http://www.redhat.com/mrg/resources

- AMQP Project site: http://amqp.org/

#### 7.3.8. Gereedschappen voor het bouwen van hulpmiddelen

Hulpmiddelen zijn voor-geinstalleerde en voor-geconfigureerde systeem images. Dit pakket bevat gereedschappen en meta-data dat het voor ISV's, ontwikkelaars, OEM's, etc. gemakkelijker maakt om virtuele hulpmiddelen te maken en te gebruiken. De twee onderdelen van deze mogelijkheid zijn de ACT (Appliance Creation Tool) en de AOS (The Appliance Operating System). Installeer het appliance-tools pakket met Software Toevoegen/Verwijderen of yum.

##### 7.3.8.1. Appliance Creation Tool

Het Appliance Creation Tool is een gereedschap dat Appliance Images aanmaakt van een kickstart bestand. Dit gereedschap gebruikt de live CD creator API alsook aanpassingen aan de live CD API dat het toestaat om multi-gepartitioneerde schijf images aan te maken. Deze schijf images kunnen dan opgestart worden in een virtuele container zoals Xen, KVM, en VMware. Dit gereedschap is toegevoegd aan het appliance-tools pakket. Dit pakket bevat gereedschappen voor het bouwen van appliance images op Fedora gebaseerde systemen inclusief afgeleide distributies zoals RHEL, CentOS, en anderen.

##### 7.3.8.2. Appliance Operating Systeem

Het Appliance Operating Systeem is een omlaag geschaalde versie van Fedora met een kleine omvang. Het bevat alleen de pakketten doe nodig zijn om een appliance te draaien. De hardware die door deze afgeleide van Fedora ondersteund wordt is beperkt, primair is de aandacht voor virtuele containers zoals KVM en VMware. Het doel is om een basis te maken waarop ontwikkelaars hun applicaties kunnen bouwen door alleen pakketten mee te nemen die voor hun software vereist is.

##### 7.3.8.3. Hulpbronnen voor gereedschappen voor het bouwen van hulpmiddelen

Appliance Tool Project Site: http://thincrust.net/

### 7.4. Linux kernel

| Verkeerde of verouderde inhoud?
Deze inhoud kan verkeerd of verouderd zijn, het is niet vernieuwd sinds de Fedora 9 vrijgave informatie.

Deze sectie behandelt veranderingen en belangrijke informatie met betrekking tot de op 2.6.27 gebaseerde kernel in Fedora 10.

#### 7.4.1. Versie

Fedora kan additionele patches aan de kernel bevatten voor verbeteringen, bug fixes of additionele mogelijkheden. Vanwege deze redenen kan het zijn dat de Fedora kernel niet regel-voor-regel gelijk is aan de zogenaamde vanilla kernel afkomstig van de kernel.org web site:

http://www.kernel.org/

Om een lijst te verkrijgen van deze patches, download het source RPM pakket en voer het volgende commando uit:

          rpm -qpl kernel-<version>.src.rpm

#### 7.4.2. Veranderingen

Om een lijst met veranderingen aan het pakket te verkrijgen, voer het volgende commando uit:

          rpm -q --changelog kernel-<version>

Als je een gebruikersvriendelijke versie nodig hebt van de lijst met veranderingen, zie http://wiki.kernelnewbies.org/LinuxChanges. Een korte en volledige 'diff' van de kernel is beschikbaar op http://kernel.org/git. De Fedora kernel versie is gebaseerd op boom van Linus.

Aanpassingen gemaakt voor de Fedora versie zijn beschikbaar op http://cvs.fedoraproject.org.

#### 7.4.3. Kernel smaken

Fedora 10 bevat de volgende kernel builds:

- Oorspronkelijke kernel, voor het gebruik in de meeste systemen. Geconfigureerde bron code is beschikbaar in het kernel-devel pakket.

- De kernel-PAE, voor gebruik in 32-bit x86 systemen met meer dan 4GiB RAM, of voor CPU's die een NX (No eXecute) mogelijkheid hebben. Deze kernel ondersteunt zowel uniprocessor als multi-processor systemen. Geconfigureerde bron code is beschikbaar in het kernel-PAE-devel pakket.

- Debug kernel, voor het onderzoeken van kernel problemen. Geconfigureerde bron code is beschikbaar in het kernel-debug-devel pakket.

Je kunt kernel headers voor alle kernel varianten tegelijkertijd installeren. De bestanden worden geinstalleerd in de `/usr/src/kernels/<version>[-PAE|-xen|-kdump]-<arch>/` boom. Gebruik het volgende commando:

          su -c 'yum install kernel{,-PAE,-xen,-kdump}-devel'

Selecteer een of meer van deze smaken, gescheiden door komma's zonder spaties, zoals gewenst. Voer het root wachtwoord in wanneer daarom gevraagd wordt.

| De x86 kernel bevat Kdump
Zowel de x86_64 als de i686 kernel zijn nu relocateerbaar, ze vereisen dus geen aparte kernel meer voor kdump functionaliteit. PPC64 vereist nog steeds een aparte kdump kernel.

| Kernel Bevat Paravirtualisatie
Zowel de x86_64 als de i686 kernels bevatten `paravirt_ops` ondersteuning en er is geen aparte kernel meer nodig voor het draaien onder een Xen hypervisor. Voor meer informatie refereer je naar Section 8.3.1, “Verenigde kernel image”.

| De standaard kernel biedt SMP
Er is geen afzonderlijke SMP kernel beschikbaar voor Fedora op het i386, x86_64 en ppc64 platform. Multiprocessor-ondersteuning wordt aangeboden door de standaard kernel.

| PowerPC kernel ondersteuning
Er is geen ondersteuning voor Xen of kdump voor de PowerPC architectuur in Fedora. De 32-bit PowerPC heeft nog steeds een afzonderlijke SMP kernel.

#### 7.4.4. Voorbereiden op kernel ontwikkeling

Fedora 10 bevat niet meer het kernel-source pakket wat in oudere versies beschikbaar was omdat nu alleen het kernel-devel pakket nodig is om externe modules te bouwen. Geconfigureerde bron code is beschikbaar als beschreven in Section 7.4.3, “Kernel smaken”.

| Bouwen van Aangepaste Kernel
Voor informatie over kernel ontwikkeling en het werken met aangepaste kernels, refereer je naar http://fedoraproject.org/wiki/Building_a_custom_kernel

#### 7.4.5. Rapporteren van bugs

Refereer naar http://kernel.org/pub/linux/docs/lkml/reporting-bugs.html voor informatie over het rapporteren van fouten in de Linux kernel. Je kunt ook http://bugzilla.redhat.com gebruiken voor het rapporteren van fouten die specifiek voor Fedora zijn.

### 7.5. Embedded

Fedora 10 bevat een aantal toepassingen om embedded ontwikkeling van een aantal targets te ondersteunen. Toegevoegd zijn assemblers, compilers, debuggers, programmers, IDE's en andere gereedschappen.

#### 7.5.1. AVR

avrdude Software voor het programmeren van de Atmel AVR microcontroller

  AVRDUDE is een programma voor het programmeren van AVR CPU's van Atmel. Het kan de Flash en de EEPROM programmeren, en waar ondersteund door het seriele programma protocol, kan het fuse en lock bits programmeren. AVRDUDE heeft ook een direct instruction mode wat je toestaat elke programma instructie naar de AVR chip te sturen ongeacht of AVRDUDE de specifieke eigenschappen van een specifieke chip kan implementeren.

avr-gcc Cross Compiling GNU GCC gericht op avr

  Dit is een Cross Compiling versie van GNU GCC, die gebruikt kan worden om te compileren voor het AVR platform, inplaats van het native i368 platform.

avr-gcc-c++ Cross Compiling GNU GCC gericht op avr

  Dit pakket bevat de Cross Compiling versie van g++, die gebruikt kan worden om c++ code te compileren voor het AVR platform, inplaats van het native i386 platform.

avr-libc C bibliotheek voor gebruik met GCC op Atmel AVR microcontrollers

  AVR Libc is een vrij software project met het doel een C bibliotheek van hoge kwaliteit te leveren voor gebruik met GCC op Atmel AVR microcontrollers.

  AVR Libc is gelicentieerd onder een enkel unified licentie. Deze zo genaamde Berkeley licentie is bedoeld om compatibel te zijn met de meeste vrije software licenties zoals de GPL, echter met zo weining beperkingen als mogelijk voor het gebruik van de bibliotheek in gesloten bron commerciele toepassingen.

avr-binutils Cross Compiling GNU binutils gericht op avr

  Dit is een Cross Compiling versie van GNU binutils, welke gebruikt kan worden om binaries te assembleren en linken voor het AVR platform, inplaats van het native i386 platform.

avr-gdb GDB voor (remote) debugging avr binaries

  Dit is een speciale versie van GDB, de GNU Project debugger, voor (op afstand) debuggen van AVR binaries. GDB staat je toe om te zien wat er binnen een ander programma gebeurt terwijl het draait of wat een ander programma aan het doen was toen het vastliep.

avarice Programma voor interfacing de Atmel JTAG ICE naar GDB

  Programma voor interfacing de Atmel JTAG ICE naar DGB om gebruikers toe te staan hun embedded AVR target te debuggen.

#### 7.5.2. Microchip PIC

gputils Ontwikkel gereedschap voor Microchip (TM) PIC (TM) microcontrollers

  Dit is een verzameling van ontwikkelgereedschappen voor Microchip (TM) PIC (TM) microcontrollers. Dit is ALFA software: er kunnen ernstige fouten in zitten, en het is in het geheel nog niet compleet. Het gputils pakket implementeert op dit moment een subset van de mogelijkheden van de gereedschappen van Microchip. Refereer naar de documentatie voor een courante lijst van wat gputils kan doen.

gpsim Een simulator voor Microchip (TM) PIC (TM) microcontrollers

  De gpsim software is een simulator voor Microchip (TM) PIC (TM) microcontrollers. Het ondersteunt de meeste apparaten in Microchip's 12-bit, 14-bit, en 16-bit core families. Bovendien, ondersteunt gpsim dynamisch laadbare modules zoals LED's, LCD's, weerstanden, enzovoort, om de simulatie omgeving uit te breiden voorbij de PIC.

ktechlab Ontwikkeling en simulatie van microcontrollers en electronische circuits

  KTechlab is een ontwikkel en simulatie omgeving voor microcontrollers en electronische circuits, verspreidt onder de GNU General Public License. KTechlab bestaat uit verschillende goed geintegreerde onderdelen:

  - Een circuit simulator, geschikt voor het simuleren van logica, lineaire componenten en sommige niet-lineaire componenten.

  - Geintegreerd met gpsim, wat toestaat om PIC's in het circuit te simuleren.

  - Een schematische editor, welke een goede real-time terugkoppeling van de simulatie levert.

  - Een flowchart editor, welke toestaat om PIC programmas visueel te ontwerpen.

  - MicroBASIC, een op BASIC lijkende compiler voor PIC's, geschreven als een partner programma voor KTechlab.

  - Een embedded Kate deel, welke een krachtige editor voor PIC programmas levert.

  - Geintegreerde assembler en disassembler via gpasm en gpdasm.

pikdev IDE voor ontwikkeling van PICmicro gebaseerde toepassingen (onder Linux/KDE)

  PiKdev is een eenvoudige IDE toegespitst op de ontwikkeling van toepassingen gebaseerd op PIC draaiend onder KDE. Kenmerken:

  - Geintegreerde editor

  - Project beheer

  - Geintegreerde programma engine voor 12, 14, en 16 bits PIC (Flash of EPROM technologie)

  - Ondersteuning voor parallelle en seriele poort programmers

  - look-en-feel in overeenstemming met KDE

  De systeem beheerder moet het `README.Fedora` bestand lezen, welke zich bevindt in de `/usr/share/doc/pikdev-0.9.2` map, om de installatie volledig te voltooien.

piklab Ontwikkel omgeving voor toepassingen gebaseerd op PIC & dsPIC

  Piklab is een grafische ontwikkel omgeving voorPIC en dsPIC microcontrollers. Het verbindt naar verscheidene gereedschapsketens voor het compileren en assembleren en ondersteunt verscheidene Microchip en directe programmers. De systeem beheerder moet referen naar het `README.Fedora` bestand, welke zich bevindt in de `/usr/share/doc/piklab-0.15.0` map, om de installatie volledig af te maken.

pikloops Code generator voor PIC vertragingen

  PiKLoop genereert code om vertragingen voor Microchip PIC microcontrollers te maken. Het is een nuttige begeleider voor Pikdev of Piklab IDE.

#### 7.5.3. Andere en processor agnosticus

dfu-programmer Een device firmware update gebaseerde USB programmer voor Atmel chips

  Een Linux commando regel programmer voor Atmel chips met een USB bootloader met ISP ondersteuning. Dit is een bijna Device Firmware Update (DPU) 1.0 compliant gebruikers ruimte toepassing. Op dit moment ondersteunde chips: 8051, AVR, at89c51snd1c, at90usb1287, at89c5130, at90usb1286, at89c5131, at90usb647, at89c5132, at90usb646, at90usb162, en at90usb82.

sdcc Small Device C Compiler

  Het sdcc-2.6.0-12 pakket voor SDCC is een C compiler voor klasse 8051 en soortgelijke microcontrollers. Het pakket bevat de compiler, assemblers en linkers, een device simulator, en een core bibliotheek. De ondersteunde (tot een varierende graad) processoren omvatten de 8051, ds390, z80, hc08, en PIC.

uisp Universele In-System Programmer voor Atmel AVR en 8051

  De uisp utilitie is bedoeld voor het downloaden/uploaden van programma's naar AVR devices. Het ook gebruikt worden voor sommige Atmel 8051 type devices. Bovendien kan uisp het device wissen, lock bits schrijven, het actieve segment verifieren en zetten. Voor gebruik met de volgende hardware om de devices te programmeren: pavr, stk500, Atmel STK500, dapa, Direct AVR Parallel Access, stk200, Parallel Starter Kit, STK200, STK300, abb, Altera, ByteBlasterMV Parallel Port Download Cable, avrisp, Atmel AVR, bsd, fbprg (parallel), dt006·(parallel), dasa serial (RESET=RTS SCK=DTR MOSI=TXD MISO=CTS), dasa2 serial (RESET=!TXD SCK=RTS MOSI=DTR MISO=CTS)

simcoupe SAM Coupe emulator (spectrum compatibel)

  SimCoupe emuleert een 8bit Z80 gebaseerde home computer, uitgebracht in 1989 door Miles Gordon Technology. The SAM Coupe was grotendeel spectrum compatibel, met sterk verbeterde hardware

sjasm Een z80 cross assembler

  SjASM is een two pass macro Z80 cross assembler

z88dk Een Z80 cross compiler

  Het z88dk programma is een Z80 cross compiler geschikt voor het generen van binaire bestanden voor een aantal op de Z80 gebaseerde machienes (zoals de ZX81, Spectrum, Jupiter Ace, en sommige TI calculatoren).

### 7.6. KDE 3 Ontwikkel Platform en Bibliotheken

Fedora bevat nu KDE 4, en biedt niet langer KDE 3 als een volledige desktop omgeving. Fedora levert de volgende KDE 3.5 bibliotheek pakketten voor het draaien en bouwen van de vele bestaande KDE 3 applicaties.

- qt3, qt3-devel (en andere qt3-* pakketten): Qt 3.3.8b

- kdelibs3, kdelibs3-devel : KDE 3 bibliotheken

- kdebase3, kdebase3-pim-ioslaves, kdebase3-devel: KDE 3 kern bestanden vereist door sommige toepassingen

Bovendien, het KDE 4 kdebase-runtime pakket, welke khelpcenter levert, zet ook khelpcenter op als dienst voor KDE 3 applicaties, zodat hulp in KDE 3 toepassingen werkt. De KDE 3 versie van khelpcenter wordt niet meer geleverd, en de KDE 4 versie wordt in plaats hiervan gebruikt.

Deze pakketten zijn ontworpen om:

- te voldoen aan de Filesystem Hierarchy Standard (FHS), en

- helemaal veilig te zijn voor het installeren parallel met KDE 4, inclusief de -devel pakketten.

Om dit te bereiken hebben de Fedora KDE SIG leden twee veranderingen aangebracht in de KDE 4 kdelibs-devel pakketten:

- De bibliotheek symbolische links zijn geinstalleerd in `/usr/lib/kde4/devel` of `/usr/lib64/kde4/devel`, afhankelijk van de systeem architectuur.

- De kconfig_compiler en makekdewidgets gereedschappen zijn herbenoemd naar respectievelijk kconfig_compiler4 en makekdewidgets4.

Deze veranderingen moeten geheel transparant zijn voor een grote meerderheid van KDE 4 applicaties die cmake gebruiken om te bouwen, omdat FindKDE4Internal.cmake is gewijzigd om deze veranderingen te matchen. De KDE SIG heeft deze veranderingen gemaakt in KDE 4 kdelibs-devel inplaats van in kdelibs3-devel omdat KDE 4 deze locaties op een centrale plaats bewaart, terwijl KDE 3 applicaties gewoonlijk hard gecodeerde kopieen van de bibliotheek zoek paden en programma namen bevatten.

Merk op dat kdebase3 het volgende niet bevat:

- Een komplete KDE 3 desktop (werkomgeving) welke gebruikt kan worden inplaats van KDE 4; in het bijzonder, KDE 3 versies van KWin, KDesktop, Kicker, KSplash en KControl worden niet geleverd.

- De KDE 3 versies van kdebase toepassingen zo als Konqueror en KWrite, welke overtollig zijn met hun KDE 4 versies en conflicten met hen zouden hebben.

- De `libkdecorations` bibliotheek vereist voor KWin 3 venster decoraties, daar deze venster decoraties niet in de KDE 4 versie van KWin gebruikt kunnen worden

- De `libkickermain` bibliotheek vereist bij sommige Kicker applets, omdat er geen application>Kicker

| Ontwikkeling van nieuwe software met gebruik van de legacy API wordt ontraden.
Zoals met elke backwards-compatility bibliotheek, zou je aan het ontwikkelen zijn met verouderde interface.

## 8. Wat is Nieuw voor Systeem Beheerders

### 8.1. Beveiliging

Deze sectie bevat informatie over verschillende beveiligings items van Fedora.

#### 8.1.1. Veiligheids verbeteringen

Fedora gaat door met het verbeteren van zijn vele pro-actieve veiligheids kenmerken.

http://fedoraproject.org/wiki/Security/Features

#### 8.1.2. SELinux

De SELinux project pagina's bevatten tips voor het oplossen van problemen, uitleg en wijzers naar documentatie en andere verwijzingen. Een paar nuttige verwijzingen zijn onder andere:

- Nieuwe SELinux project pagina's: http://fedoraproject.org/wiki/SELinux

- Tips voor het oplossen van problemen: http://fedoraproject.org/wiki/SELinux/Troubleshooting

- Vaak Gestelde Vragen: http://docs.fedoraproject.org/selinux-faq/

- Lijst van SELinux commando's: http://fedoraproject.org/wiki/SELinux/Commands

- Details over begrensde domeinen: http://fedoraproject.org/wiki/SELinux/Domains

#### 8.1.3. SELinux verbeteringen

Verschillende rollen zijn nu beschikbaar om een fijn korreliger toegangs controle toe te staan:

- `guest_t` staat niet toe om setuid binaries te draaien, netwerk verbindingen te maken, of een GUI te gebruiken.

- `xguest_t` staat netwerk toegang niet toe behalve voor HTTP via een Web browser, en geen setuid binaries.

- `user_t` is ideaal voor kantoor gebruikers: het voorkomt om root te worden via setuid toepassingen.

- `staff_t` is hetzelfde als `user_t`, behalve dat root toegang via sudo is toegestaan.

- `unconfined_t` biedt volledige toegang, net alsof SELinux niet gebruikt wordt.

Browser plug-ins die verhult zijn met nspluginwrapper, wat de standaard, worden nu beperkt door SELinux policy.

Door het fundamenteel verschillende doel van SELinux en de Firefox mozplugger infrastructuur zullen deze misschien niet samenwerken zoals verwacht. Om de SELinux beperking van nsplugin uit te zetten als test of als oplossing, voer je het volgende commando uit:

          setsebool -P allow_unconfined_nsplugin_transition =0

#### 8.1.4. Security controle pakket

De nieuwe Sectool geeft gebruikers een gereedschap dat hun systeem kan onderzoeken voor veiligheids zaken. Er zijn bibliotheken toegevoegd die het aanpassen van systeem testen toestaan. Meer informatie kun je vinden in de project home pagina:

https://fedorahosted.org/sectool

#### 8.1.5. Algemene informatie

Een algemene introductie van de vele pro-actieve beveiligingsmogelijkheden in Fedora, de huidige status en policies is beschikbaar op http://fedoraproject.org/wiki/Security.

### 8.2. Systeem Diensten

#### 8.2.1. Upstart

Fedora 10 bevat het Upstart intialisatie systeem. Alle System V init scripts moeten in de compatibiliteits mode goed draaien. Echter, gebruikers die veranderingen gemaakt hebben in hun `/etc/inittab` bestand moeten deze veranderingen overzetten naar upstart. Voor informatie over de werking van upstart, bekijk je de init(8) en initctl(8) man pagina's. Voor informatie over het schrijven van upstart scripts, bekijk je de events(5) man pagina, en ook de "Upstart Getting Started Guide":

http://upstart.ubuntu.com/getting-started.html

Door de verandering in init systemen, is het aanbevolen dat gebruikers die een upgrade naar Fedora 10 doen op een live bestand systeem, spoedig daarna hun systeem opnieuw opstarten.

#### 8.2.2. NetworkManager

Fedora 10 bevat NetworkManager. NetworkManager 0.7 biedt verbeterde mobiele breedband ondersteuning, inclusief GSM en CDMA apparaten, en ondersteunt nu meervoudige apparaten, ad-hoc netwerken voor het delen van verbindingen en het gebruik van netwerk configuratie van het gehele systeem. Het wordt nu standaard aangezet op alle installaties. Als je NetworkManager gebruikt, let dan op het volgende:

- NetworkManager ondersteunt op dit moment niet alle virtuele apparaat types. Gebruikers die bridging, bonding, of VLAN's gebruiken moeten misschien omschakelen naar de oude network dienst na de instelling van die interfaces.

- NetworkManager start het netwerk asynchroon op. Gebruikers die toepassingen hebben die vereisen dat het netwerk volledig ingesteld is tijden het booten, moeten de `NETWORKWAIT` variabele zetten in het `/etc/sysconfig/network` bestand. Dien een fout rapport in voor de gevallen waar dit nodig is, zodat de toepassing in kwestie verbeterd kan worden.

  https://bugzilla.redhat.com/enter_bug.cgi?product=Fedora

#### 8.2.3. Autofs

Autofs wordt niet langer standaard geinstalleerd. Gebruikers die Autofs willen gebruiken kunnen het kiezen van de Systeem Gereedschappen groep in de installer, of met het pakket installatie gereedschap.

#### 8.2.4. Varnish

Varnish, de hoge performance HTTP versneller, is vernieuwd naar versie 2.0. De VCL syntax is veranderd sinds versie 1.x. Gebruikers die upgraden van 1.x moeten hun `vcl` bestanden veranderen volgens `README.redhat`. De meest belangrijke veranderingen zijn:

- In `vcl`, moet het woord `insert` vervangen worden door `deliver`

- In de `vcl` declaratie van backends, `set backend` is vereenvoudigd naar `backend`, en backend onderdelen worden nu slechts voorafgegaan met een punt, dus de standaard localhost configuratie ziet er als volgt uit:

      	  backend default { .host = "127.0.0.1"; .port = "80"; }

### 8.3. Virtualisatie

Virtualisatie in Fedora 10 bevat belangrijke veranderingen, en nieuwe kenmerken, die verdergaan met het onderstuenen van KVM, Xen, en vele andere virtuele machine platforms.

#### 8.3.1. Verenigde kernel image

Het kernel-xen pakket is achterhaald door de integratie van paravirtualisatie operaties in de upstream kernel. Het kernel pakket in Fedora 10 ondersteunt opstarten als gast domU, maar zal niet werken als een dom0 totdat zulke ondersteuning door upstream geleverd wordt. De meest recente versie met dom0 ondersteuning is Fedora 8.

Een Xen domU gast opstarten in een Fedora 10 gastheer vereist het op KVM gebaseerde xenner. Xenner draait de gast kernel en een kleine Xen emulator tesamen als KVM gast.

| KVM vereist hardware virtualisatie functies in het gastheer systeem.
Systemen zonder hardware virtualisatie ondersteunen Xen gasten niet op dit moment.

Voor meer informatie, refereer je naar:

- http://sourceforge.net/projects/kvm

- http://kraxel.fedorapeople.org/xenner/

- http://fedoraproject.org/wiki/Features/XenPvops

- http://fedoraproject.org/wiki/Features/XenPvopsDom0

#### 8.3.2. Virtualisatie geheugen beheer

Vooruitgang in `libvirt` geeft nu de mogelijkheid om geheugen volumes op systemen op afstand te tonen, aan te maken, en te verwijderen. Dit maakt ook mogelijk om raw sparse en niet-sparse bestanden in een map aan te maken, LVM logische volumes toe te kennen, fysieke schijven te partitioneren, en iSCSI doelen aan te koppelen.

Dit staat het virt-manager gereedschap toe om op afstand nieuwe gast domeinen te leveren, en het hiermee verbonden geheugen te beheren. Het biedt verbeterde SELinux integratie, omdat de APIs verzekeren dat alle geheugen volumes de juiste SELinux security context hebben als ze aan een gast worden toegewezen.

Kenmerken

- Toon geheugen volumes in een map, en het toewijzen van nieuwe volumes, raw bestanden zowel sparse als non-sparse, en formaten ondersteund door qemu-img (cow, qcow, qcow2, vmdk, etc)

- Toon partities op een schijf, en wijs nieuwe partities toe aan vrije ruimte

- Verbind met een iSCS server en toon de volumes verbonden met een geexporteerde target

- Toon logische volumes in een LVM volume groep, en wijs nieuwe LVM logische volumes toe.

- Ken automatisch een correcte SELinux security context label (`virt_image_t`) toe aan alle volumes die zich verbinden met een gast.

  Voor meer informatie, refereer je naar:

  - http://fedoraproject.org/wiki/Features/VirtStorage

  - http://libvirt.org/storage.html -- libvirt Geheugen Beheer

  - http://virt-manager.et.redhat.com/page/StorageManagement -- virt-manager Geheugen Beheer

  - http://kvm.qumranet.com/kvmwiki/Virtio

#### 8.3.3. Installatie op afstand van virtuele machines

Verbeteringen in Virtualisatie geheugen beheer staan het aanmaken van gasten op gastheer systemen op afstand toe. Door de invloed van Avahi, kunnen systemen die `libvirt` ondersteunen automatisch gedetecteerd worden door virt-manager. Na detectie kunnen gasten bevoorraad worden op het systeem op afstand.

Installaties kunnen worden geautomatiseerd met behulp van cobbler en koan. Cobbler is een Linux installatie server die een snelle opzet van netwerk installatie omgevingen toestaat. Netwerk installaties kunnen geconfigureerd worden voor PXE opstarten, herinstallaties, op media gebaseerde netwerk installaties, en virtuele gast installaties. Cobbler gebruikt een hulp programma, koan, voor herinstallatie en virtualisatie ondersteuning.

Voor meer informatie, refereer je naar:

- http://fedoraproject.org/wiki/Features/VirtRemoteInstall

- http://virt-manager.et.redhat.com/page/LibvirtDiscovery -- virt-manager Discovery

- http://avahi.org/

- http://fedorahosted.org/cobbler

#### 8.3.4. Andere verbeteringen

Fedora bevat ook de volgende virtualisatie verbeteringen:

- Voorzieningen in het nieuwe virt-mem pakket geven toegang tot proces tabellen, interface informatie, dmesg, en uname van QEmu en KVM gasten van het gastheer systeem. Voor meer informatie refereer je naar http://et.redhat.com/~rjones/virt-mem/.

  | Het virt-mem pakket is experimenteel.
  Op dit moment worden alleen 32 bit gasten ondersteund.

- Het nieuwe virt-df gereedschap geeft informatie ovr het schijf gebruik van gasten op het gastheer systeem. http://et.redhat.com/~rjones/virt-df

- Het nieuwe experimentele xenwatch pakket biedt voorzieningen voor interactie met xenstore op virtualisatie hosts gebaseerd op Xen. Voor meer informatie refereer je naar http://kraxel.fedorapeople.org/xenwatch/

##### 8.3.4.1. libvirt is vernieuwd naar 0.4.6

Het libvirt pakket geeft een API en gereedschappen voor interactie met de virtualisatie mogelijkheden van recente versies van Linux (en andere OSes). De `libvirt` software is ontworpen om een gemeenschappelijke noemer te zijn voor alle virtualisatie technologien met ondersteuning voor het volgende:

- De Xen hypervisor op Linux en Solaris gastheren.

- De QEMU emulator

- De KVM Linux hypervisor

- Het LXC Linux container systeem

- Het OpenVZ Linux container systeem

- Geheugen op IDE/SCSI/USB schijven, FibreChannel, LVM, iSCS, en NFS

Nieuwe voorzieningen en verbeteringen sinds 0.4.2:

- Verbeterde OpenVZ ondersteuning

- Verbeterde Linux container (LXC) ondersteuning

- Geheugen poel API

- Verbeterde iSCSI ondersteuning

- USB apparaat doorgave voor QEMU en KVM

- Geluid, serieel, en parallel apparaat ondersteuning voor QEMU en Xen

- Ondersteuning voor NUMA en vCPU pinning in QEMU

- Verenigde XML domein en netwerk analyse voor alle virtualisatie drivers

Voor meer informatie, refereer je naar:

http://www.libvirt.org/news.html

##### 8.3.4.2. virt-manager Vernieuwd naar 0.6.0

Het virt-manager pakket geeft een GUI implementatie van virtinst en `libvirt` functionaliteit.

Nieuwe mogelijkheden en verbeteringen sinds 0.5.4:

- Geheugen management en toewijziging op afstand: bekijken, toevoegen, verwijderen, en toewijzen van met `libvirt` beheerd geheugen. Koppel beheerd geheugen aan op een VM op afstand.

- VM installatie op afstand ondersteuning: Installeer van beheerde media (CDROM) of PXE. Eenvoudige geheugen voorziening tijdens installatie.

- VM details en console scherm samen gevoegd: elke VM wordt nu gepresenteerd door een enkel scherm met tab.

- Gebruik Avahi om libvirtd instanties op het netwerk te tonen.

- Hypervisor Autoconnect: Optie om te verbinden met de hypervisor bij het opstarten van virt-manager.

- Optie om geluid apparaat emulatie toe tevoegen bij het aanmaken van nieuwe gasten.

- Virtio en USB opties als een schijf toegevoegd wordt.

- Sta het bekijken en verwijderen van VM geluid, serieel, parallel en console apparaten toe.

- Sta het specificeren van een toetsenmap toe als een weergave scherm wordt toegevoed.

- Houd de applicatie draaiende als het beheers venster gesloten is maar het VM nog open is.

- Sta beperking van de hoeveelheid van bewaarde stats geschiedenis toe.

Voor meer informatie, refereer je naar:

http://virt-manager.et.redhat.com/

##### 8.3.4.3. virtinst vernieuwd naar 0.400.0

Het python-virtinst pakket bevat gereedschappen voor het installeren en manipuleren van meerdere VM gast image formaten.

Nieuwe eigenschappen en verbeteringen sinds 0.300.3:

- Nieuw gereedschap virt-convert: Staat converteren toe tussen verschillende types virt configuratie bestanden. Op dit moment wordt alleen `vmx` naar `virt-image` ondersteund.

- Nieuw gereedschap virt-pack: Converteert `virt-image`·xml formaat naar `vmx` en verpakt dit in een tar.gz. (Merk op dat dit waarschijnlijk gecombineerd gaat worden met virt-convert in de toekomst).

- virt-install verbeteringen:

  - Ondersteuning voor VM installatie op afstand. Kan installatie media en schijf images op systemen op afstand gebruiken als het gedeeld wordt met `libvirt`. Staat bevoorrading van geheugen op poelen op afstand toe.

  - Ondersteunt het instellen van CPU pinning informatie voor QEmu/KVM VM's

  - NUMA ondersteuing met `--cpuset=auto` optie

  - Nieuwe opties:

    - `--wait` staat toe een harde tijds limiet op installaties te zetten

    - `--sound` maakt een VM aan met geluidskaart emulatie

    - `--disk` staat toe media te specificeren als een pad, geheugen volume, of een poel om geheugen te verstrekken, apparaat type, en verschillende andere opties.Hiermee vervallen `--file`, `--size`, `--nonsparse`.

    - `--prompt` Input prompting is niet langer standaard, deze optie zet dat weer aan.

- virt-image verbeteringen:

  - `--replace` optie om een bestaand VM image bestand te overschrijven

  - Ondersteunt meervoudige netwerk interfaces in `virt-image` formaat

- Gebruik virtio schijf/netwerk drivers als het gekozen gast OS het ondersteund (Fedora 9 en 10)

Voor meer informatie, refereer je naar:

- http://virt-manager.et.redhat.com/

##### 8.3.4.4. Xen vernieuwd naar 3.3.0

Fedora 10 ondersteunt opstarten als een gast domU, maar zal niet werken als een dom0 totdat zulke ondersteuning in de upstream kernel wordt geleverd. Ondersteuning voor een `pv_ops` dom0 is in de maak voor Xen 3.4.

Veranderingen sinds 3.2.0:

- Vermogens beheer (P & C states) in de hypervisor

- HVM emulatie domeinen (qemu-on-minios) voor betere schaalbaarheid, prestatie, en veiligheid

- PVGrub: start PV kernels op door het gebruik van GRUB binnen het PV domein

- Verbeterde PV prestaties: domein lock verwijderd van de pagetable update paden

- Shadow3: optimalisaties om dit het allerbeste schaduw pagetable algorithme te maken, maakt HVM prestaties beter dan ooit

- Hardware Assisted Paging verbeteringen: 2MB pagina ondersteuning voor betere TLB plaatsing

- CPUID bevat nivellering: staat veilige domein migratietie over systemen met verschillende CPU modellen

- PVSCSI drivers voor SCSI toegang direkt in PV gasten

- HVM framebuffer optimalisaties: zoeken naar framebuffer vernieuwingen veel effectiever

- Apparaat doorgeven verbeteringen

- Volledige x86 real-mode emulatie voor HVM gasten op Intel VT: ondersteunt een veel bredere reeks van oudere gast OS's

- Nieuwe qemu samenvoeging met upstream ontwikkeling

- Vele andere veranderingen in zowel x86 als IA84 overzettingen

Voor meer informatie, refereer je naar:

- http://www.xen.org/download/roadmap.html -- Xen ontwikkelplan

- http://xenbits.xen.org/paravirt_ops/patches.hg/ -- paravirt_ops patch queue

### 8.4. Web en Inhoud Servers

#### 8.4.1. Drupal

Drupal is bijgewerkt naar 6.4. Voor details, refereer naar:

http://drupal.org/drupal-6.4

Als jouw installatie is vernieuwd naar de 6.4 versie in Fedora 9, kun je de volgende stap overslaan.

Als je opwaardeert van een eerdere versie, denk er dan aan om op je site in te loggen als beheerder, en alle modules van derden uit te zetten. Nadat het pakket opgewaardeerd is:

1. Kopieer `/etc/drupal/default/settings.php.rpmsave` naar `/etc/drupal/default/settings.php`, en herhaal dit voor de `settings.php` bestanden van alle sites.

2. Ga naar `http://host/drupal/update.php` om het opwaarderings script te draaien.

Verschillende modules zijn nu beschikbaar in Fedora 10, inclusief drupal-date, -cck, -views, en -service_links.

### 8.5. Samba - Windows compatibiliteit

Deze sectie bevat informatie gerelateerd aan Samba, de suite software die door Fedora wordt gebruikt om samen te werken met Microsoft Windows systemen.

Fedora 10 bevat samba-3.2.1. Dit is slechts een kleine vrijgave vergeleken met de versie in Fedora 9, 3.2.0, dus zullen gebruikers die upgraden van Fedora 9 geen bijzondere problemen zien. Gebruikers die echter upgraden van eerdere versies van Samba wordt aangeraden de Samba 3.2 vrijgave informatie grondig te bekijken:

http://samba.org/samba/history/samba-3.2.0.html

Bovendien geven de nieuws artikelen over Samba 3.2 meer inzicht over de belangrijkste veranderingen:

http://news.samba.org/

### 8.6. Mail servers

Deze sectie bevat informatie over mail servers of mail transfer agents (MTA's).

#### 8.6.1. Sendmail

Standaard accepteert de Sendmail mail transport agent (MTA) geen netwerk verbindingen van enig host anders dan de locale computer. Om Sendmail te configureren als server voor andere clienten:

1. Bewerk `/etc/mail/sendmail.mc` en verander of de `DAEMON_OPTIONS` regel om ook naar netwerk apparaten te luisteren, of commentarieer deze optie helemaal uit met de `dnl` commentaar afsluiter.

2. Installeer het sendmail-cf pakket: su -c 'yum install sendmail-cf'

3. Maak `/etc/mail/sendmail.cf` opnieuw aan: su -c 'make - C /etc/mail'

### 8.7. Database servers

| Voor het upgraden van database pakketten moet je je eigen onderzoek verrichten.
Raadpleeg de vrijgave informatie voor de versie van de database waar naar je gaat upgraden. Er kunnnen handelingen zijn die je moet doen om de upgrade succesvol te laten zijn.

#### 8.7.1. MySQL

Fedora 10 bevat MySQL 5.0.67-2.

| MySQL versie in Fedora 10 is significant verschillend van de Fedora 9 versie
Er zijn een aantal veranderingen vergeleken met de versie van Fedora 9, inclusief een aantal incompatibele veranderingen.

De MySQL gebruiker wordt sterk aangeraden om de vrijgave informatie van MySQL door te nemen voordat hij zijn MySQL databases gaat upgraden.

http://dev.mysql.com/doc/refman/5.0/en/releasenotes-cs-5-0-67.html

#### 8.7.2. PostgreSQL

Fedora 10 bevat PostgreSQL 8.3.4-1.

Als je migreert van Fedora 9 is er geen speciale actie nodig. Echter een migratie van PostgreSQL versies van voor 8.3.1 kan speciale stappen nodig hebbewn. Verzeker je ervan de PostgreSQL vrijgave inforamtie door te nmen voordat je de migratie uitvoert.

http://www.postgresql.org/docs/8.3/static/release-8-3-4.html

### 8.8. Backwards compatibiliteit

Fedora levert legacy systeem bibliotheken voor compatibiliteit met oudere software. Deze software is onderdeel van de Legacy software ontwikkeling groep, welke standaard niet geinstalleerd wordt. Gebruikers die deze functionaliteit nodig hebben kunnen deze groep selecteren gedurende de installatie of nadat de installatie voltooid is. Om de pakket groep op een Fedora systeem te installeren, gebruik je ToepassingenSoftware toevoegen/verwijderen of type het volgende commando in een terminal scherm:

        su -c 'yum groupinstall "Legacy Software
          Development"'

Type het wachtwoord voor het root account als er om gevraagd wordt.

#### 8.8.1. Compiler compatibiliteit

Het compat-gcc-34 is toegevoegd voot comptibiliteits redenen:

https://www.redhat.com/archives/fedora-devel-list/2006-August/msg00409.html

#### 8.8.2. KDE 3 ontwikkeling

Refereer naar Paragraaf 7.6, “KDE 3 Ontwikkel Platform en Bibliotheken”.

### 8.9. Vernieuwde pakketten in Fedora 10

Deze lijst wordt automatisch gegenereerd door het checken van de verschillen tussen de (F01)-1 GOUDEN boom en de F10 boom op een specifieke datum. De inhoud wordt alleen op de wiki gepubliceert:

http://fedoraproject.org/wiki/Docs/Beats/PackageChanges/UpdatedPackages

### 8.10. Pakket veranderingen

| Deze lijst wordt automatisch gegenereerd.
Deze lijst wordt automatisch gegenereerd. Hij wordt niet vertaald.

Deze lijst wordt gegenereerd voor de vrijgave en alleen gepubliceerd op de wiki. Het wordt gemaakt met het repodiff commando van het yum-utils pakket, gedraaid als repodiff --old=<`basis URL van de oude SRPMS repository`> --new=<`basis URL van de nieuwe SRPMS repository>`>.

Voor een lijst van pakketten die zijn bijgewerkt sinds de vorige uitgave, ga je naar: http://fedoraproject.org/wiki/Docs/Beats/PackageChanges/UpdatedPackages. Je kunt ook een vergelijking vinden van alle belangrijke pakketten tussen alle Fedora versies op http://distrowatch.com/fedora.

## 9. Legaal en Gemengd

### 9.1. Fedora Project

Het doel van het Fedora Project is om samen te werken met de Linux gemeenschap om een compleet besturingssysteem voor algemeen gebruik te bouwen, geheel bestaand uit open bron software. Het Fedora Project wordt gestuurd door de individuen die eraan meewerken. Als tester, ontwikkelaar, documentatie schrijver of vertaler kan jij het verschil maken. Zie http://join.fedoraproject.org voor details. Voor informatie over de communicatiekanalen voor Fedora gebruikers en medewerkers, refereer naar http://fedoraproject.org/wiki/Communicate.

Naast de website zijn de volgende mailing lijsten beschikbaar:

- mailto:fedora-list@redhat.com, voor gebruikers van Fedora uitgaves

- mailto:fedora-test-list@redhat.com, voor testers van Fedora test uitgaves

- mailto:fedora-devel-list@redhat.com, voor ontwikkelaars, ontwikkelaars, ontwikkelaars

- mailto:fedora-docs-list@redhat.com, voor deelnemers aan het Documentation Project

Om je aan te melden op een van deze lijsten stuur je een e-mail met het woord "subscribe" in het onderwerp naar `<listname>-request`, waarbij `<listname>` een van de namen van bovenstaande lijsten is. Je kunt je ook aanmelden bij de Fedora mailing lijsten door middel van de Web interface op http://www.redhat.com/mailman/listinfo/.

Het Fedora Project gebruikt ook diverse IRC (Internet Relay Chat) kanalen. IRC is een real-time, tekstgebaseerde manier van communicatie, gelijk aan Instant Messaging. Met IRC kun je conversaties voeren met meerdere mensen in een open kanaal of met iemand een privé-gesprek voeren. Om door middel van IRC met andere Fedora Project deelnemers te praten moet je een verbinding te maken met het Freenode IRC netwerk. Zie de Freenode website op http://www.freenode.net/ voor meer informatie.

Deelnemers aan het Fedora Project bezoeken vaak het `#fedora` kanaal op het Freenode netwerk, terwijl ontwikkelaars van het Fedora Project vaak gevonden kunnen worden op het `#fedora-devel` kanaal. Hiernaast hebben sommige grotere projecten hun eigen kanalen. Deze informatie kan gevonden worden op de webpagina voor het betreffende project, en op http://fedoraproject.org/w/index.php?title=Communicate.

Om op het `#fedora` kanaal te praten moet je je bijnaam, of nick, registreren. Instructies worden gegeven wanneer je een `/join` het kanaal.

| IRC kanalen
Het Fedora Project en Red Hat hebben geen controle over de Fedora Project IRC kanalen of hun inhoud.

### 9.2. Colofon

Zoals wij dit woord gebruiken, is een colofon:

- geeft erkenning aan medewerkers en geeft verantwoordelijkheid, en

- legt gereedschappen en produktie methoden uit.

#### 9.2.1. Medewerkers

- Alain·Portal (vertaler - Frans)

- Albert Felip (translator - Catalan)

- Agusti Grau (translator - Catalan)

- Alfred Fraile (translator - Catalan)

- Amanpreet Singh Alam (vertaler - Punjabi)

- Andrew Martynov (vertaler - Russisch)

- Andrew Overholt (beat medewerker)

- Ani Peter (translator - Malayalam)

- Ankitkumar Patel (translator - Gujarati)

- Anthony Green (beat schrijver)

- Brandon Holbrook (beat medewerker)

- Bob Jensen (beat schrijver)

- Chris Lennert (beat schrijver)

- Corina Roe (translator - French)

- Dale Bewley (beat schrijver)

- Damien Durand (translator - French)

- Daniela Kugelmann (translator - German)

- Dave Malcolm (beat schrijver)

- David Eisenstein (beat schrijver)

- David Woodhouse (beat schrijver)

- Davidson Paulo (translator - Brazilian Portuguese)

- Deepak Bhole (beat medewerker)

- Diego Búrigo Zacarão (translator)

- Dimitris Glezos (beat schrijver,vertaler - Grieks)

- Domingo Becker (vertaler - Spaans)

- Dominik Sandjaja (translator - German)

- Eun-Ju Kim (translator - Korean)

- Fabian·Affolter (vertaler - Duits)

- Fernando Villa (translator - Catalan)

- Florent Le Coz (translator - French)

- Francesco Tombolini (vertaler - Italiaans)

- Francesco Valente (translator - Italian)

- Gatis Kalnins (translator - Latvian)

- Gavin Henry (beat schrijver)

- Geert Warrink (vertaler - Nederlands)

- Glaucia Cintra (translator - Brazilian Portuguese)

- Gregory Sapunkov (translator - Russian)

- Guido Grazioli (vertaler - Italiaans)

- Han Guokai (translator - Simplified Chinese)

- Hugo Cisneiros (vertaler - Braziliaans-Portugees)

- I. Felix (translator - Tamil)

- Igor Miletic (vertaler - Servisch)

- Janis Ozolins (translator - Latvian)

- Jason Taylor (beat schrijver, editor-in-training)

- Jaswinder Singh (translator - Punjabi)

- Jeff Johnston (beat medewerker)

- Jesse Keating (beat medewerker)

- Jens Petersen (beat schrijver)

- Joe Orton (beat schrijver)

- Jordi Mas (translator - Catalan)

- José Nuno Coelho Pires (translator - Portuguese)

- Josep Mª Brunetti (translator - Catalan)

  Josh Bressers (beat schrijver)

- Juan M. Rodriguez (translator - Spanish)

- Kai Werthwein (translator - German)

- Karsten Wade (beat schrijver, editor, co-uitgever)

- Kevin Kofler (beat schrijver)

- Kiyoto Hashida (translator - Japanese)

- Krishnababu Krothapalli (translator - Telugu)

- Kushal Das (translator - Bengali India)

- Kyu Lee (beat medewerker)

- Leah Liu (translator - Simplified Chinese)

- Lenka Čelková (translator - Slovak)

- Licio Fonseca (vertaler - Braziliaans-Portugees)

- Lubomir Kundrak (beat medewerker, vertaler - Slowaaks)

- Lukas Brausch (translator - German)

- Luya Tshimbalanga (beat schrijver)

- Magnus Larsson (vertaler - Zweeds)

- Manojkumar Giri (translator - Oriya)

- Marek Mahut (vertaler - Slowaaks)

- Mathieu Schopfer (vertaler - Frans)

- Matthieu Rondeau (vertaler - Frans)

- Maxim Dziumanenko (vertaler - Oekraïens)

- Martin Ball (beat schrijver)

- Michaël Ughetto (translator - French)

- Natàlia Girabet (translator - Catalan)

- Nikos Charonitakis (vertaler - Grieks)

- Noriko Mizumoto (translation coordinator, translator - Japanese)

- Oriol Miró (translator - Catalan)

- Orion Poplawski (beat medewerker)

- Pablo Martin-Gomez (translator - French)

- Panagiot Bilianou (vertaler - Grieks)

- Patrick Barnes (beat schrijver, editor)

- Paul W. Frields (hulpmiddelen, editor)

- Pavol Šimo (translator - Slovak)

- Pawel Sadowski (vertaler - Pools)

- Patrick Ernzer (beat medewerker)

- Pedro Angelo Medeiros Fonini (translator - Brazilian Portuguese)

- Pere Argelich (translator - Catalan)

- Peter Reuschlein (translator - German)

- Piotr Drąg (translator - Polish)

- Prosenjit Biswas (translator - Bengali India)

- Rahul Sundaram (beat schrijver, editor)

- Rajesh Ranjan (translator - Hindi)

- Robert-André Mauchin (translator - French)

- Roberto Bechtlufft

- Run Du (translator - Simplified Chinese)

- Runa Bhattacharjee (translator - Bengali India)

- Ryuichi Hyugabaru (translator - Japanese)

- Sam Folk-Williams (beat schrijver)

- Sandeep Shedmake (translator - Marathi)

- Sekine Tatsuo (vertaler - Japans)

- Shankar Prasad (translator - Kannada)

- Severin Heiniger (translator - German)

- Simos Xenitellis (vertaler - Grieks)

- Steve Dickson (beat schrijver)

- Sweta Kothari (translator - Gujarati)

- Terry Chuang (translator - Traditional Chinese)

- Teta Bilianou (vertaler - Grieks)

- Thomas Canniot (vertaler - Frans)

- Thomas Graf (beat schrijver)

- Timo Trinks (translator - German)

- Tommy Reynolds (hulpmiddelen)

- Valnir Ferreira Jr. (vertaler - Braziliaans-Portugees)

- Vasiliy Korchagin (translator - Russian)

- Ville-Pekka Vainio (vertaler - Fins)

- Will Woods (beat medewerker)

- Xavier Conde (translator - Catalan)

- Xavier Queralt (translator - Catalan)

- Yoshinari Takaoka (vertaler, hulpmiddelen)

- Yu Feng (translator - Simplified Chinese

- Yuan Yijun (vertaler - versimpeld Chinees)

- Yulia Poyarkova (translator - Russian)

- Zhang Yang (vertaler - versimpeld Chinees)

... en veel meer vertalers. Refereer naar de Web-vernieuwde versie van deze vrijgave informatie omdat we vertalers toevoegen na de vrijgave:

http://docs.fedoraproject.org/release-notes/

#### 9.2.2. Productie methoden

Beat schrijvers maken de vrijgave informatie rechtstreeks op de Fedora Project Wiki. Zij werken samen met andere experts van Fedora om belangrijke veranderingen en verbeteringen uit te leggen. Het editor team verzekert consistentie en kwaliteit van de hoofdpunten en brengen het Wiki materiaal over naar DocBook XML in een revison control repository. Daarna maakt een team van vertalers versies in andere talen van de vrijgave informatie, en daarna komen ze beschikbaar voor iedereen als onderdeel van Fedora. Het publicatie team maakt ze ook, en hun opeenvolgende verbeteringen, beschikbaar via het Web.

hjttp://docs.fedoraproject.org/release-notes